Χρόνιος πόνος στην εμμηνόπαυση: Πόσο συχνός είναι στις γυναίκες της μέσης ηλικίας

medlabnews.gr iatrikanea

Ο πόνος στους μυς και στις αρθρώσεις, οι διαταραχές ύπνου και η κόπωση μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την καθημερινότητα των γυναικών κατά τη μετάβαση στην εμμηνόπαυση. Ωστόσο, τα συμπτώματα αυτά δεν αναγνωρίζονται πάντα εγκαίρως, με αποτέλεσμα αρκετές γυναίκες να δυσκολεύονται να βρουν την κατάλληλη υποστήριξη.

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Εμμηνόπαυσης, στις 18 Οκτωβρίου, η Ελληνική Εταιρεία Εμμηνόπαυσης (ΕΛ.ΕΤ.ΕΜ) εστιάζει στον χρόνιο πόνο στη μέση ηλικία, υπογραμμίζοντας τη σημασία της ιατρικής αξιολόγησης και της αντιμετώπισης που προσαρμόζεται στις ανάγκες κάθε γυναίκας.

Χρόνιος πόνος και εμμηνόπαυση

Περίπου μία στις δύο γυναίκες στη μέση ηλικία βιώνει χρόνιο πόνο, σύμφωνα με νέα επιστημονική ανασκόπηση της International Menopause Society (IMS). Ο πόνος μπορεί να επηρεάζει τον ύπνο, την εργασία και τις καθημερινές δραστηριότητες, χωρίς να αναγνωρίζεται ή να αντιμετωπίζεται επαρκώς.

Το φετινό μήνυμα της Παγκόσμιας Ημέρας Εμμηνόπαυσης, «Χρόνιος πόνος στη μέση ηλικία – Από την αναγνώριση στην τεκμηριωμένη φροντίδα», εστιάζει στην ανάγκη να διερευνώνται τα αίτια του πόνου και να επιλέγεται η κατάλληλη αντιμετώπιση με βάση τα επιστημονικά δεδομένα. Το γεγονός ότι ο πόνος είναι συχνός σε αυτή τη φάση της ζωής δεν σημαίνει ότι πρέπει να θεωρείται αναπόφευκτος ή ότι οι γυναίκες οφείλουν να μάθουν να ζουν με αυτόν.

Η εμμηνόπαυση αποτελεί φυσιολογικό στάδιο της ζωής, ωστόσο οι αλλαγές που τη συνοδεύουν ενδέχεται να επηρεάσουν την καθημερινότητα. Εξάψεις, διαταραχές ύπνου, κόπωση, μεταβολές στη διάθεση και δυσκολίες συγκέντρωσης μπορεί να συνυπάρχουν με μυϊκούς και αρθρικούς πόνους, ημικρανία ή χρόνιο πόνο στην περιοχή της λεκάνης.

Όταν τα συμπτώματα εμφανίζονται ταυτόχρονα, η επιβάρυνση μπορεί να είναι μεγαλύτερη. Ο πόνος δυσκολεύει τον ύπνο και την κίνηση, ενώ η έλλειψη επαρκούς ύπνου και η κόπωση μπορούν να κάνουν δυσκολότερη τη διαχείρισή του.

Πόσο συχνός είναι ο μυοσκελετικός πόνος

Ιδιαίτερα συχνός είναι ο πόνος στους μυς και στις αρθρώσεις. Σύμφωνα με στοιχεία που παραθέτει η ανασκόπηση της IMS, περίπου το 71% των γυναικών στην περιεμμηνόπαυση, δηλαδή κατά τη μεταβατική περίοδο προς την εμμηνόπαυση, αναφέρει μυοσκελετικό πόνο. Το ποσοστό αυτό αφορά τον πόνο ανεξάρτητα από τη διάρκειά του.

Ως χρόνιος χαρακτηρίζεται ο πόνος που επιμένει ή επανέρχεται για διάστημα μεγαλύτερο των τριών μηνών.

Οι ορμονικές μεταβολές μπορεί να επηρεάζουν την εμφάνιση και την έντασή του, ωστόσο δεν αποτελούν τη μοναδική παράμετρο. Η ηλικία, η κατάσταση του μυοσκελετικού συστήματος, ο ύπνος, η διάθεση και η σωματική δραστηριότητα συμμετέχουν επίσης στη συνολική εικόνα.

Για τον λόγο αυτό, ο επίμονος πόνος δεν πρέπει να αποδίδεται αυτομάτως στην εμμηνόπαυση. Όταν επιδεινώνεται, αλλάζει χαρακτήρα ή περιορίζει τις καθημερινές δραστηριότητες, είναι απαραίτητη η ιατρική αξιολόγηση, χωρίς να χρειάζεται να περάσουν τρεις μήνες για να αναζητηθεί βοήθεια.

Η σημασία της σωστής ενημέρωσης

«Ο πόνος δεν πρέπει να θεωρείται “φυσιολογικός” μόνο και μόνο επειδή μια γυναίκα βρίσκεται στη μέση ηλικία ή στην εμμηνόπαυση. Είναι σημαντικό οι γυναίκες να μιλούν για τα συμπτώματά τους, να ζητούν ιατρική αξιολόγηση και να γνωρίζουν ότι υπάρχουν δυνατότητες αντιμετώπισης. Η σωστή ενημέρωση και η εξατομικευμένη φροντίδα μπορούν να κάνουν ουσιαστική διαφορά στην καθημερινότητα και στην ποιότητα ζωής τους», επισημαίνει η κα Αθανασία Παππά, Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Εμμηνόπαυσης.

Η μετάβαση από την αναγνώριση του πόνου στην κατάλληλη φροντίδα προϋποθέτει να αξιολογούνται συνολικά τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης και το ιατρικό ιστορικό κάθε γυναίκας. Ανάλογα με τις ανάγκες της, η αντιμετώπιση μπορεί να περιλαμβάνει κατάλληλη άσκηση, φυσικοθεραπεία, παρεμβάσεις για τη βελτίωση του ύπνου και φαρμακευτική αγωγή. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειάζεται συνεργασία διαφορετικών ιατρικών ειδικοτήτων.

Οι ορμονικές και οι μη ορμονικές θεραπείες για τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης επιλέγονται μετά από εξατομικευμένη αξιολόγηση. Η ορμονική θεραπεία δεν αποτελεί καθολική λύση για την αντιμετώπιση του πόνου.

Η ΕΛ.ΕΤ.ΕΜ καλεί τις γυναίκες να συζητούν με τον γιατρό τους όχι μόνο τα συμπτώματα που αντιμετωπίζουν, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο επηρεάζουν τη ζωή τους. Οι δυσκολίες στην κίνηση και στις καθημερινές δραστηριότητες, η ποιότητα του ύπνου και οι αλλαγές στην καθημερινότητα αποτελούν στοιχεία που μπορούν να βοηθήσουν στην αξιολόγηση και στην επιλογή της κατάλληλης φροντίδας.

Το μήνυμα της φετινής Παγκόσμιας Ημέρας Εμμηνόπαυσης είναι ότι η αναγνώριση του χρόνιου πόνου πρέπει να οδηγεί στη διερεύνηση των αιτίων του και στη διαμόρφωση ενός εξατομικευμένου σχεδίου αντιμετώπισης, με στόχο τη βελτίωση της λειτουργικότητας και της ποιότητας ζωής των γυναικών.