Στεγαστική κρίση και αναπηρία: Η Ε.Σ.Α.μεΑ. προειδοποιεί για τον κίνδυνο εξώσεων

medlabnews.gr iatrikanea

Η ιστορία της 87χρονης Maricarmen στην Ισπανία, που προκάλεσε κινητοποιήσεις και ανέδειξε τις συνέπειες που μπορεί να έχει η απώλεια κατοικίας για έναν ηλικιωμένο άνθρωπο με αναπηρία και οικονομικές δυσκολίες, επαναφέρει στο προσκήνιο το ζήτημα της στεγαστικής προστασίας.

Για την Ε.Σ.Α.μεΑ., ωστόσο, το συγκεκριμένο περιστατικό δεν αποτελεί μια υπόθεση που αφορά αποκλειστικά την Ισπανία. Όπως επισημαίνει, στην Ελλάδα άτομα με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και οι οικογένειές τους αντιμετωπίζουν καθημερινά τον κίνδυνο να χάσουν την κατοικία τους ή να μην μπορούν να εξασφαλίσουν μια οικονομικά προσιτή και ταυτόχρονα προσβάσιμη στέγη.

Πολίτες με αναπηρία έχουν χάσει την κατοικία τους μετά από πλειστηριασμό, ενώ οικογένειες με παιδιά με αναπηρία έχουν βρεθεί αντιμέτωπες με εξώσεις. Παράλληλα, οι μεγάλες αυξήσεις των ενοικίων οδηγούν αρκετούς ανθρώπους στην αναζήτηση νέας κατοικίας, χωρίς όμως να υπάρχει εγγύηση ότι θα μπορέσουν να βρουν σπίτι που να ανταποκρίνεται τόσο στις οικονομικές τους δυνατότητες όσο και στις ανάγκες προσβασιμότητας.

Αρκετές περιπτώσεις ανθρώπων με αναπηρία που κινδυνεύουν να χάσουν την κατοικία τους ή την έχουν ήδη χάσει γίνονται γνωστές, ενώ πολλές άλλες παραμένουν μακριά από τη δημοσιότητα. Στην υπηρεσία της Ε.Σ.Α.μεΑ. «Διεκδικούμε Μαζί» έχουν απευθυνθεί δεκάδες συμπολίτες με αναπηρία, εκφράζοντας την απογοήτευσή τους για την έλλειψη επαρκούς προστασίας.

Μεταξύ των περιπτώσεων που αναφέρει η Ε.Σ.Α.μεΑ. είναι άτομο με νεοπλασία στην Αθήνα, το οποίο ζει μόνο του και, έχοντας αρχικό χρέος 800 ευρώ από πιστωτική κάρτα, κινδύνευσε να χάσει την πρώτη και μοναδική κατοικία του σε πλειστηριασμό. Μετά από παρέμβαση της Ε.Σ.Α.μεΑ. και της Υπηρεσίας «Διεκδικούμε Μαζί», ο πλειστηριασμός ακυρώθηκε και το άτομο παρέμεινε στο σπίτι του.

Σε άλλη περίπτωση, άτομο με αναπηρία από την Τρίπολη έχασε την κατοικία του σε πλειστηριασμό εξαιτίας οφειλών, με το σπίτι να περνά σε fund. Με παρέμβαση της Ε.Σ.Α.μεΑ. και της Υπηρεσίας «Διεκδικούμε Μαζί», το fund επέτρεψε στο άτομο με αναπηρία να παραμείνει στην κατοικία.

Αντίστοιχες περιπτώσεις καταγράφονται, σύμφωνα με την Ε.Σ.Α.μεΑ., σε Εύβοια, Χαλκιδική, Αττική, Κρήτη και άλλες περιοχές της χώρας, με άτομα με αναπηρία να αντιμετωπίζουν καθημερινά τον κίνδυνο να βρεθούν χωρίς στέγη. Παλαιότερες παρεμβάσεις της Ε.Σ.Α.μεΑ. για το ζήτημα έχουν καταγραφεί εδώ.

Η Υπηρεσία «Διεκδικούμε Μαζί» και η Ε.Σ.Α.μεΑ. παρεμβαίνουν συνεχώς στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, ζητώντας να δοθεί στους δανειολήπτες με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και στις οικογένειές τους η δυνατότητα καταβολής δόσεων που να ανταποκρίνονται στα πραγματικά εισοδήματά τους. Όπως επισημαίνεται, υπάρχουν περιπτώσεις όπου οι απαιτούμενες δόσεις ξεπερνούν το συνολικό εισόδημα του νοικοκυριού.

Η Ε.Σ.Α.μεΑ. υπογραμμίζει ότι οι συγκεκριμένες ιστορίες δεν αποτελούν μεμονωμένα ή εξαιρετικά περιστατικά, αλλά συνδέονται με τη γενικότερη στεγαστική κρίση, η οποία επιβαρύνει δυσανάλογα τα άτομα με αναπηρία.

Το μέγεθος του προβλήματος αποτυπώνεται στο Δελτίο Στατιστικής Πληροφόρησης του Παρατηρητηρίου Θεμάτων Αναπηρίας της Ε.Σ.Α.μεΑ. με τίτλο «Στεγαστική φτώχεια και αναπηρία: Η Ελλάδα στην τελευταία θέση της ΕΕ».

Σύμφωνα με τα στοιχεία, η Ελλάδα βρίσκεται στην τελευταία θέση μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ-27 ως προς την υπερβολική επιβάρυνση των ατόμων με αναπηρία από το κόστος στέγασης.

Παράλληλα, ένας στους δύο πολίτες με αναπηρία αντιμετωπίζει καθυστερήσεις στην πληρωμή του ενοικίου ή του στεγαστικού δανείου.

Η κατάσταση αυτή αποκτά μεγαλύτερη βαρύτητα καθώς τα άτομα με αναπηρία αντιμετωπίζουν υψηλότερο κίνδυνο φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού. Την ίδια στιγμή, καλούνται να καλύψουν πρόσθετες δαπάνες που συνδέονται με την αναπηρία ή τη χρόνια/σπάνια πάθησή τους.

Ως εκ τούτου, η αύξηση των ενοικίων και συνολικά του κόστους στέγασης δεν μπορεί να εξετάζεται ανεξάρτητα από το εισόδημα των ατόμων με αναπηρία.

Ένα ενοίκιο που μπορεί να είναι διαχειρίσιμο για ένα νοικοκυριό δίχως άτομα με αναπηρία μπορεί να είναι απολύτως απαγορευτικό για ένα νοικοκυριό που έχει χαμηλότερο εισόδημα και ταυτόχρονα υψηλότερες ανάγκες και δαπάνες ακριβώς λόγω αναπηρίας. Παράλληλα, η περιορισμένη διαθεσιμότητα προσβάσιμων κατοικιών μειώνει ακόμη περισσότερο τις επιλογές που έχουν στη διάθεσή τους τα άτομα με αναπηρία.

Η Ε.Σ.Α.μεΑ. έχει εδώ και χρόνια αναδείξει την ανάγκη για μια ολοκληρωμένη στεγαστική πολιτική για τα άτομα με αναπηρία και έχει υποβάλει συγκεκριμένες προτάσεις προς την Πολιτεία.

Στο πλαίσιο αυτό, συνεχίζει να διεκδικεί την πρόσβαση των ατόμων με αναπηρία σε οικονομικά προσιτή, ποιοτική και προσβάσιμη κατοικία, την προτεραιότητά τους στα στεγαστικά προγράμματα, την ενίσχυση της κοινωνικής και υποστηριζόμενης κατοικίας, την κάλυψη του πρόσθετου κόστους για την προσαρμογή μιας κατοικίας, καθώς και τη δημιουργία αποτελεσματικού πλαισίου για την αύξηση του διαθέσιμου αποθέματος προσβάσιμων κατοικιών.