Πώς να αποξηράνετε σύκα και πώς να φτιάξετε συκόμελο από ξερά σύκα – Συνταγή

επιμέλεια Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή, medlabnews.gr iatrikanea

Τα σύκα είναι από τα πιο χαρακτηριστικά φρούτα του καλοκαιριού, αλλά δεν διατηρούνται για πολλές ημέρες φρέσκα. Η αποξήρανση είναι ο πιο απλός παραδοσιακός τρόπος για να τα κρατήσουμε όλο τον χρόνο, ενώ από τα ξερά σύκα μπορούμε να φτιάξουμε και συκόμελο, ένα πυκνό, φυσικά γλυκό σιρόπι που χρησιμοποιείται σε γλυκά, γιαούρτι, ψωμί, σαλάτες και παραδοσιακές συνταγές. Τα αποξηραμένα σύκα είχαν σπουδαία θέση στη διατροφή των αρχαίων Ελλήνων, καθώς συχνά τα απολάμβαναν ως επιδόρπιο, τα λεγόμενα “τραγήματα”.

Μέχρι σήμερα συνεχίζουμε να τα λατρεύουμε, καθώς αποξηραμένα στον ήλιο, γεμισμένα με ξηρούς καρπούς, βρασμένα σε ελαφρύ σιρόπι με μέλι, αλλά και στο φαγητό ή τις σαλάτες, τα ξερά σύκα είναι ένας πραγματικός θησαυρός για την υγεία. Αυτό είναι το "βασιλικό" φρούτο που ρίχνει αμέσως την αρτηριακή πίεση!

Στην αρχαιότητα το σύκο αποτελούσε τροφή ύψιστης διατροφικής σημασίας. Η εξαγωγή του φρούτου απαγορευόταν για να προστατευθεί η ποικιλία. Το σύκο φρέσκο και αποξηραμένο μαζί με την ανάλατη ελιά, τα φρούτα και το σκόρδο υπήρξαν τα «αναβολικά» των Ελλήνων κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας για τους αρχαίους Ολυμπιακούς αγώνες στην περιοχή της αρχαίας Ολυμπίας.

Αποξηραμένα σύκα-Διατροφική αξία

Η ιδιαιτερότητα των σύκων όσον αφορά τη διατροφική τους αξία , είναι η πλούσια περιεκτικότητα τους σε ασβέστιο. Λόγω της μεγάλης περιεκτικότητας των ξηρών σύκων σε ασβέστιο μπορούν να καλύψουν το 17% της ημερήσιας συνιστώμενης ποσότητας για τον οργανισμό μας.
Αυτό που καθιστά τα αποξηραμένα σύκα ως ένα από τα ιδανικά σνακ για την καθημερινή διατροφή είναι η χαμηλή περιεκτικότητά τους σε λίπη και χοληστερόλη, ενώ είναι πλούσια και σε φυτικές ίνες που δημιουργεί μια αίσθηση πληρότητας στο στομάχι και έτσι βοηθούν στην απώλεια βάρους. Τα αποξηραμένα σύκα είναι καλές πηγές βιταμινών (βιταμίνη Κ, βιταμίνη Β 6, βιταμίνη C, βιταμίνη E).

Η θρεπτική τους αξία του σύκου ανά 100 gr είναι η εξής:

Ενέργεια:	1040 Kj / 240 kcal
Πρωτεΐνες	3.6 gr
Υδατάνθρακες- Σάκχαρα	52.9 gr
Λίπη - Kορεσμένα:	1.6 gr
Φυτικές ίνες:	10.6 gr
Νάτριο:	0.07 gr

ΠΡΟΣΟΧΗ
Διαθέτουν περισσότερα σάκχαρα από άλλα φρούτα, χαρίζοντας και θερμίδες - εκτός από ενέργεια - σε όποιον τα καταναλώνει σε μεγάλες ποσότητες.
Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δίνεται κατά το μάζεμα του σύκου, καθώς το φρούτο θα πρέπει να είναι ώριμο αλλά όχι υπερβολικά. Αξιοσημείωτο είναι ότι τα σύκα δεν ωριμάζουν άλλο αφού κοπούν και δεν διατηρούνται παρά μόνο λίγες μέρες στο ψυγείο. Κατά την αγορά τους θα πρέπει να προσέχουμε να είναι τρυφερά χωρίς να είναι πάρα πολύ μαλακά, η φλούδα τους να είναι λεία και να μην έχουν χτυπηθεί.

Τα φρέσκα σύκα όμως δεν βαστάνε πολύ. Το μάζεμα τους πρέπει να γίνει με προσοχή, όταν το φρούτο είναι ώριμο χωρίς να είναι υπερώριμο. Δεν ωριμάζουν άλλο εάν έχουν κοπεί.

Δεν βαστάνε πάνω από λίγες ημέρες στο ψυγείο. Να επιλέξετε σύκα με καλή επιδερμίδα! Η φλούδα τους να είναι λεία, χωρίς μαυρισμένα σημεία, χωρίς να έχει ταλαιπωρηθεί ή χτυπηθεί. Να μην έχουν ανοίξει καθόλου. Το φρούτο πρέπει να είναι τρυφερό χωρίς να παραείναι μαλακό. Μυρίστε τα σύκα προτού τα αγοράσετε από τη λαϊκή. Εάν έχουν έστω και την παραμικρή ξινίλα, έχει αρχίσει η διαδικασία της ζύμωσής τους, έπειτα δεν έχουν πολύ μέλλον.

Ο καλύτερος τρόπος να τα συντηρήσει κανείς είναι μέσα σε πλαστική σακούλα στο πιο κρύο σημείο του ψυγείου. Μπορούμε επίσης να αποθηκεύσουμε τα φρέσκα σύκα στην κατάψυξη, ολόκληρα ή κομμένα. Στη μαγειρική και στη ζαχαροπλαστική το σύκο είναι χρήσιμο. Περιέχει ένα ένζυμο το οποίο μαλακώνει τους μυς και έτσι κάνει τα κρέατα να είναι πιο τρυφερά.

Το γεγονός αυτό τα καθιστά ιδιαίτερα άνοστα και απρόσιτα στους περισσότερους καταναλωτές. Ο μόνος εύκολος και πρακτικός τρόπος να απολαύσει κανείς όλο το χρόνο σύκα, είναι να τα καταναλώσει ως αποξηραμένα. 

Ο τρόπος αποξήρανσης είναι πανεύκολος, εμείς το μόνο που πρέπει να κάνουμε είναι να προμηθευτούμε ώριμα σύκα.

Αποξηραμένα σύκα

Υλικά:
Σύκα
Φύλλα δάφνης
ξυλάκια κανέλας Κεϋλάνης

Εκτέλεση: Απλώνουμε τα σύκα με την φλούδα επάνω σε μια σχάρα ή σε ψάθινο πλέγμα και τα σκεπάζουμε με ένα τούλι ή τουλπάνι για τα έντομα. Τα αφήνουμε για 7-10 ημέρες στον ήλιο μέχρι να στεγνώσουν καλά. Προσοχή τα γυρνάμε καθημερινά.

Τοποθετούμε τα σύκα σε ένα ταψί. Ανάβουμε το φούρνο στους 100 βαθμούς και βάζουμε το ταψί με τα σύκα και φουρνίζουμε για 15 λεπτά ή μέχρι να ροδίσουν ελαφρώς – αυτό τα προφυλάσσει από το σκουλήκι και τα κάνει και νοστιμότερα.

Όταν κρυώσουν, όχι εντελώς, παίρνουμε ένα μπολ και βάζουμε μέσα λαδόκολλα. Τοποθετούμε τα σύκα και κάθε δυο σειρές τα πατάμε ελαφρά ώστε να κολλήσουν. Προσθέτουμε τα φύλλα δάφνης και το ξυλάκι κανέλας.

Όταν γεμίσουμε το μπολ κλείνουμε καλά με τη λαδόκολλα. Βάζουμε το μπολ σε μια πάνινη τσάντα που να κλείνει καλά. Διατηρούμε σε ψυγείο ή σε δροσερό, σκοτεινό σημείο μακριά από υγρασία. Διατηρούνται έως 12 μήνες. Έτσι τα διατηρούμε μαλακά και μακριά από τις πεταλούδες που κάνουν το σκουλήκι.

Tips: Αν θελήσουμε να επαναφέρουμε τα σύκα στη φυσική τους κατάσταση για να τα χρησιμοποιήσουμε σε συνταγές, τα τοποθετούμε σε ένα δοχείο και τα σκεπάζουμε με βραστό νερό. Τα αφήνουμε να μουλιάσουν αρκετή ώρα, μέχρι να ενυδατωθούν και να γίνουν τρυφερά.

Δίνουν ωραιότατη γεύση σε δροσιστικά ποτά, ψωμιά, πίτες, πουτίγκες, φρουτοσαλάτες, χτυπημένο γάλα και μαγειρεμένα δημητριακά. Το νερό που θα περισσέψει από το μούλιασμα των φρούτων, εκτός του ότι περιέχει πολύτιμα συστατικά των καρπών, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως υλικό της συνταγής, για να δώσει περισσότερη γεύση και άρωμα.

Συκόμελο από ξερά σύκα

Υλικά
2,5 κιλά αποξηραμένα σύκα
Νερό περίπου 1, 4 λίτρο

Παρασκευή
Πλένουμε και κόβουμε τα σύκα στη μέση, τα βάζουμε να μουλιάσουν σε άφθονο νερό για 2-3 ώρες. Τα μεταφέρουμε σε μια κατσαρόλα, τη γεμίζουμε με νερό μέχρι τα 2/3 της και βάζουμε τα σύκα να βράσουν. Μόλις πάρει το νερό μια πρώτη βράση, χαμηλώνουμε τη φωτιά και συνεχίζουμε το βράσιμο μέχρι να μαλακώσουν καλά.

Απομακρύνουμε την κατσαρόλα από τη φωτιά και αφήνουμε τα σύκα να σταθούν στο νερό, για ένα 24ωρο. Στη συνέχεια τα σουρώνουμε και περνάμε το ζουμί που απόμεινε στην κατσαρόλα από λεπτή σήτα, ικανή να κρατήσει τα σποράκια του σύκου.

Ρίχνουμε το φιλτραρισμένο ζουμί και πάλι στην κατσαρόλα και το αφήνουμε να βράσει, μέχρι που να εξατμιστεί όλο το νερό του και να μείνει ένα γλυκό σιρόπι, που ο όγκος του δεν θα ξεπερνά τα 750 ml.

Αφήνουμε να κρυώσει καλά και μεταγγίζουμε το συκόμελο σε ένα μπουκάλι ή βάζο με καπάκι.

Διαβάστε επίσης

Σύκα φρέσκα ή αποξηραμένα, για έντερο, αναιμία, οστεοπόρωση, πίεση, διαβήτη, λίμπιντο

Πρώτη δημοσίευση: Σεπτέμβριος 2019 – Νεότερη ενημέρωση: 29/07/2025