«Όταν οι νεφροί εκπέμπουν SOS για την καρδιά»: Η απλή εξέταση ούρων που μπορεί να δείξει αυξημένο κίνδυνο

 medlabnews.gr iatrikanea

Μια απλή εξέταση ούρων μπορεί να δώσει ένα σημαντικό πρώιμο προειδοποιητικό σήμα για την υγεία όχι μόνο των νεφρών αλλά και της καρδιάς. Αυτό είναι το βασικό μήνυμα της νέας διεθνούς πρωτοβουλίας ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης «Αναγνώρισε το SOS», την οποία παρουσίασε επίσημα στην Ελλάδα η Boehringer Ingelheim Ελλάς, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Καρδιάς που εορτάζεται την Τρίτη 29 Σεπτεμβρίου.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η αλβουμινουρία, δηλαδή η αυξημένη παρουσία της πρωτεΐνης αλβουμίνης στα ούρα. Η αλβουμινουρία μπορεί να αποτελεί πρώιμη ένδειξη νεφρικής βλάβης και ταυτόχρονα να σχετίζεται με αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο.

Η ανίχνευσή της μπορεί να γίνει μέσω της εξέτασης uACR – urine Albumin-to-Creatinine Ratio, δηλαδή του λόγου αλβουμίνης προς κρεατινίνη στα ούρα.

Τι είναι η uACR;

Η uACR είναι μια εξέταση ούρων που μετρά την ποσότητα αλβουμίνης σε σχέση με την κρεατινίνη. Με αυτόν τον τρόπο μπορεί να εντοπιστεί αυξημένη αποβολή αλβουμίνης ακόμη και σε ανθρώπους που δεν εμφανίζουν συμπτώματα.

Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία επειδή η χρόνια νεφρική νόσος μπορεί να εξελίσσεται για μεγάλο χρονικό διάστημα σιωπηλά, χωρίς εμφανή συμπτώματα.

Οι σύγχρονες διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες δίνουν ολοένα μεγαλύτερη έμφαση στον συνδυαστικό έλεγχο της νεφρικής λειτουργίας με δύο βασικές παραμέτρους: το eGFR, που εκτιμά τη σπειραματική διήθηση των νεφρών, και την αλβουμινουρία/uACR.

Γιατί η υγεία των νεφρών αφορά και την καρδιά;

Καρδιά και νεφροί δεν λειτουργούν ανεξάρτητα. Οι διαταραχές του ενός συστήματος μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά το άλλο, ενώ η χρόνια νεφρική νόσος συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών επιπλοκών.

Οι νέες κατευθυντήριες οδηγίες της European Society of Cardiology (ESC) για το 2026, οι πρώτες ειδικά αφιερωμένες στη σχέση καρδιαγγειακής και χρόνιας νεφρικής νόσου, υπογραμμίζουν την ανάγκη για καλύτερη και έγκαιρη αναγνώριση της νεφρικής νόσου στους καρδιολογικούς ασθενείς.

Παράλληλα, οι οδηγίες KDIGO 2024 επισημαίνουν τη σημασία ελέγχου τόσο της νεφρικής λειτουργίας όσο και της αλβουμινουρίας σε ομάδες αυξημένου κινδύνου, όπως άτομα με σακχαρώδη διαβήτη, υπέρταση ή καρδιαγγειακή νόσο.

«Όταν οι νεφροί εκπέμπουν SOS για την καρδιά σου, μην τους αγνοείς»

Αυτό είναι το κεντρικό μήνυμα της καμπάνιας «Αναγνώρισε το SOS», η οποία επιχειρεί να κάνει περισσότερο γνωστή στο ευρύ κοινό τη σχέση μεταξύ νεφρών και καρδιάς.

Η πρωτοβουλία πραγματοποιείται με την επιστημονική υποστήριξη επτά ιατρικών επιστημονικών εταιρειών:

• Ελληνική Νεφρολογική Εταιρεία
• Ελληνική Καρδιολογική Εταιρεία
• Ελληνική Εταιρεία Υπέρτασης
• Ελληνική Διαβητολογική Εταιρεία
• Ελληνική Εταιρεία Εσωτερικής Παθολογίας
• Ελληνικό Δίκτυο Διαβήτη στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας
• Ελληνική Εταιρεία Αθηροσκλήρωσης

Την πρωτοβουλία υποστηρίζουν επίσης οργανώσεις ασθενών, μεταξύ των οποίων η ΕΛΟΔΙ, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Νεφροπαθών, η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ και ο Πανελλήνιος Σύνδεσμος Πασχόντων από Καρδιοπάθειες.

Οι ειδικοί για την αλβουμινουρία

Κατά την παρουσίαση της πρωτοβουλίας, εκπρόσωποι της Νεφρολογίας, της Καρδιολογίας, της Υπέρτασης και του Σακχαρώδους Διαβήτη ανέδειξαν τη στενή σχέση μεταξύ καρδιάς και νεφρών.

Ο καθηγητής Ευάγγελος Παπαχρήστου, Πρόεδρος της Ελληνικής Νεφρολογικής Εταιρείας, επισήμανε ότι η χρόνια νεφρική νόσος αποτελεί σημαντικό πρόβλημα υγείας και συχνά εξελίσσεται χωρίς συμπτώματα, γεγονός που καθιστά ιδιαίτερα σημαντικό τον έλεγχο των ομάδων υψηλού κινδύνου.

Ο καθηγητής Κωνσταντίνος Τούτουζας, Πρόεδρος της Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας, υπογράμμισε ότι η παρουσία αλβουμίνης στα ούρα μπορεί να αποτελεί ένα από τα πρώιμα σημάδια αυξημένου καρδιαγγειακού και νεφρικού κινδύνου και αναφέρθηκε στη σημασία του συνδυαστικού ελέγχου με eGFR και uACR.

Ο καθηγητής Κωνσταντίνος Τσιούφης, Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Υπέρτασης, τόνισε ότι η αξιολόγηση της υπέρτασης δεν περιορίζεται στους αριθμούς της αρτηριακής πίεσης αλλά αφορά συνολικά τον καρδιαγγειακό κίνδυνο και την προστασία των οργάνων-στόχων.

Από την πλευρά του, ο καθηγητής Κωνσταντίνος Μακρυλάκης, Πρόεδρος της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας, σημείωσε ότι στους ανθρώπους με σακχαρώδη διαβήτη η παρακολούθηση δεν αφορά μόνο το σάκχαρο και τη γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη, αλλά και την κατάσταση της καρδιάς και των νεφρών.

Ποιοι βρίσκονται περισσότερο στο επίκεντρο της καμπάνιας;

Η πρωτοβουλία απευθύνεται ιδιαίτερα σε ανθρώπους με αρτηριακή υπέρταση ή σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, ενθαρρύνοντάς τους να συζητήσουν με τον θεράποντα ιατρό τους εάν χρειάζεται να συμπεριληφθεί η uACR στον έλεγχό τους.

Η uACR δεν ερμηνεύεται απομονωμένα. Αξιολογείται στο πλαίσιο του συνολικού κλινικού προφίλ και συνήθως σε συνδυασμό με δείκτες νεφρικής λειτουργίας όπως το eGFR.

Η καμπάνια ξεκινά στις 29 Σεπτεμβρίου

Η καμπάνια θα αναπτυχθεί από την Παγκόσμια Ημέρα Καρδιάς μέσα από τηλεοπτικό και ραδιοφωνικό σποτ, υπαίθρια προβολή, ψηφιακό περιεχόμενο, ενημερωτικές δράσεις σε φαρμακεία και ειδικά ψηφιακά σημεία πληροφόρησης για ασθενείς και επαγγελματίες υγείας.

Ο Δημήτρης Αναγνωστάκης, Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της Boehringer Ingelheim Ελλάς, επισήμανε κατά την παρουσίαση ότι η αξία της καινοτομίας συνδέεται με την έγκαιρη αναγνώριση του κινδύνου και ενέταξε την πρωτοβουλία στη γενικότερη στρατηγική ενημέρωσης, πρόληψης και έγκαιρης διάγνωσης.

Το μήνυμα είναι απλό: ορισμένες αλλαγές που εμφανίζονται πρώτα στους νεφρούς μπορεί να αποτελέσουν χρήσιμη προειδοποίηση για ευρύτερο καρδιαγγειακό κίνδυνο. Η αλβουμινουρία είναι ένας από τους δείκτες που μπορούν να βοηθήσουν στην έγκαιρη αναγνώρισή του.

Βιβλιογραφία

1. KDIGO 2024 Clinical Practice Guideline for the Evaluation and Management of Chronic Kidney Disease.
2. Claudel SE, Verma A, et al. Albuminuria in Cardiovascular, Kidney, and Metabolic Disorders: A State-of-the-Art Review. Circulation. 2025;151:716-732.
3. Damman K, et al. 2026 ESC Guidelines for the management of cardiovascular disease and chronic kidney disease. European Heart Journal. 2026.
4. Mancia G, et al. 2023 ESH Guidelines for the management of arterial hypertension. Journal of Hypertension. 2023;41:1874–2071.
5. American Diabetes Association Professional Practice Committee. Standards of Care in Diabetes—2026. Diabetes Care. 2026;49(Suppl 1).

Πρώτη δημοσίευση: 22/09/2026 | Συγγραφέας: Αλέξανδρος Γιατζίδης, M.D. | Τελευταία ενημέρωση: 22/09/2026