11χρονη με οστεοσάρκωμα: Αφαίρεσαν τμήμα του μηριαίου, το ακτινοβόλησαν και το επανατοποθέτησαν

Μια ιδιαίτερα απαιτητική επέμβαση διάσωσης του άκρου πραγματοποιήθηκε σε 11χρονη με οστεοσάρκωμα: οι γιατροί αφαίρεσαν το τμήμα του μηριαίου που έφερε τον όγκο, το μετέφεραν σε άλλο νοσοκομείο για ακτινοβόληση και στη συνέχεια το χρησιμοποίησαν ξανά για την ανακατασκευή του οστού.

επιμέλεια medlabnews.gr iatrikanea

Η 11χρονη, η οποία κατάγεται από το Ουζμπεκιστάν, είχε διαγνωστεί με οστεοσάρκωμα στο αριστερό μηριαίο και είχε ήδη υποβληθεί σε οκτώ κύκλους χημειοθεραπείας στη χώρα της πριν μεταβεί στην Ινδία για περαιτέρω αντιμετώπιση.

Οι γιατροί στο Aakash Healthcare Super Speciality Hospital στο Νέο Δελχί επέλεξαν μια σύνθετη χειρουργική τεχνική με στόχο να διατηρηθεί το πόδι του παιδιού και, όσο ήταν δυνατόν, η φυσική ανατομία του μηριαίου.

Αφαίρεσαν το οστό και το έστειλαν για ακτινοβόληση

Κατά την επέμβαση αφαιρέθηκε το τμήμα του μηριαίου που περιείχε τον όγκο. Αντί όμως το συγκεκριμένο οστικό τμήμα να απορριφθεί και να αντικατασταθεί εξ ολοκλήρου από τεχνητό εμφύτευμα ή άλλο μόσχευμα, οι γιατροί αποφάσισαν να χρησιμοποιήσουν το ίδιο το οστό της 11χρονης.

Το αφαιρεθέν τμήμα μεταφέρθηκε με ασθενοφόρο στο Manipal Hospital, περίπου 3 χιλιόμετρα μακριά, όπου υπήρχε η δυνατότητα να υποβληθεί στην απαιτούμενη ακτινοθεραπευτική διαδικασία.

Για να περιοριστεί όσο το δυνατόν περισσότερο ο χρόνος εκτός χειρουργείου, δημιουργήθηκε ειδικός «πράσινος διάδρομος» στην κυκλοφορία.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που δημοσιεύθηκαν στην Ινδία, το ασθενοφόρο χρειάστηκε περίπου επτά λεπτά για να φτάσει στο δεύτερο νοσοκομείο.

Η 11χρονη παρέμενε στο χειρουργείο

Ενώ το οστό βρισκόταν στο άλλο νοσοκομείο, το παιδί παρέμενε στο χειρουργείο.

Η ακτινοβόληση του αφαιρεθέντος οστικού τμήματος διήρκεσε περίπου 45 λεπτά. Στη συνέχεια το οστό μεταφέρθηκε πίσω στο Aakash Healthcare, με τη διαδρομή της επιστροφής να διαρκεί περίπου εννέα λεπτά.

Ο στόχος της διαδικασίας ήταν η ακτινοβολία να καταστρέψει τυχόν εναπομείναντα καρκινικά κύτταρα στο αφαιρεθέν οστό, χωρίς να χρειαστεί να εκτεθεί ολόκληρο το παιδί στην ακτινοβολία που απαιτούνταν για την επεξεργασία του συγκεκριμένου οστικού τμήματος.

Τι είναι η εξωσωματική ακτινοβόληση του οστού;

Η τεχνική είναι γνωστή ως extracorporeal irradiation – ECI, δηλαδή εξωσωματική ακτινοβόληση του οστού.

Πρόκειται για μέθοδο που μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε επιλεγμένους ασθενείς με κακοήθεις όγκους των οστών στο πλαίσιο χειρουργικής διάσωσης του άκρου.

Η βασική αρχή είναι εντυπωσιακή:

• ο χειρουργός αφαιρεί το οστικό τμήμα που περιέχει τον όγκο,
• το οστό ακτινοβολείται εκτός του σώματος με υψηλή δόση ακτινοβολίας ώστε να αδρανοποιηθούν τα καρκινικά κύτταρα,
• και το ίδιο οστικό τμήμα χρησιμοποιείται στη συνέχεια ως αυτόλογο ανακατασκευαστικό μόσχευμα.

Με αυτόν τον τρόπο διατηρούνται το αρχικό σχήμα και οι διαστάσεις του οστού, κάτι που μπορεί να αποτελεί σημαντικό πλεονέκτημα σε ορισμένες πολύπλοκες ανακατασκευές.

Δεν είναι «ακτινοθεραπεία στο πόδι»

Υπάρχει μια σημαντική διαφορά: στην περίπτωση αυτή δεν ακτινοβολείται το μηριαίο ενώ βρίσκεται μέσα στο σώμα του ασθενούς.

Το τμήμα του οστού έχει προηγουμένως αφαιρεθεί χειρουργικά. Η ακτινοβολία εφαρμόζεται πάνω στο οστό εκτός σώματος και στη συνέχεια το οστό επιστρέφει στο χειρουργικό πεδίο για την ανακατασκευή.

Στη διεθνή βιβλιογραφία η διαδικασία περιγράφεται ως extracorporeal irradiation and reimplantation ή autograft recycling.

Τι δείχνουν οι νεότερες μελέτες

Η μέθοδος δεν είναι πειραματική με την έννοια μιας τεχνικής που εφαρμόζεται για πρώτη φορά. Έχει χρησιμοποιηθεί εδώ και δεκαετίες σε εξειδικευμένα κέντρα για σαρκώματα των οστών.

Μάλιστα, μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2026 στο Clinical and Translational Radiation Oncology εξέτασε ασθενείς με πρωτοπαθείς κακοήθεις όγκους των οστών που υποβλήθηκαν σε αφαίρεση του προσβεβλημένου τμήματος, εξωσωματική ακτινοβόληση και επανατοποθέτησή του.

Στη συγκεκριμένη σειρά ασθενών χρησιμοποιήθηκε δόση 50 Gy στο αφαιρεθέν οστό. Πλήρης οστική πώρωση καταγράφηκε στο 80% των ασθενών, με διάμεσο χρόνο περίπου 8,5 μήνες.

Ωστόσο, η διαδικασία είναι σύνθετη και δεν στερείται κινδύνων. Στη συγκεκριμένη μελέτη καταγράφηκαν ορθοπαιδικές επιπλοκές και αρκετοί ασθενείς χρειάστηκαν πρόσθετες χειρουργικές επεμβάσεις.

Η δόση των 50 Gy αφορά τη δημοσιευμένη επιστημονική σειρά και όχι κατ' ανάγκη τη συγκεκριμένη 11χρονη, καθώς στα μέχρι στιγμής δημοσιευμένα στοιχεία για το παιδί δεν αναφέρεται η ακριβής δόση ακτινοβολίας που χρησιμοποιήθηκε.

Γιατί έχει ιδιαίτερη σημασία στα παιδιά

Η ανακατασκευή μεγάλων οστικών ελλειμμάτων μετά την αφαίρεση κακοήθους όγκου είναι ιδιαίτερα δύσκολη στα παιδιά.

Ο σκελετός εξακολουθεί να αναπτύσσεται και οι γιατροί πρέπει να λάβουν υπόψη όχι μόνο τον ογκολογικό έλεγχο της νόσου αλλά και τη μελλοντική ανάπτυξη του άκρου, τη λειτουργικότητα των αρθρώσεων και την αντοχή της ανακατασκευής.

Για αυτό οι επεμβάσεις διάσωσης άκρου σε παιδιά με οστεοσάρκωμα απαιτούν συνδυασμό εξειδικευμένης ορθοπαιδικής ογκολογίας, παιδοογκολογίας, ακτινοθεραπείας και επανορθωτικής χειρουργικής.

Τι είναι το οστεοσάρκωμα;

Το οστεοσάρκωμα είναι ένας πρωτοπαθής κακοήθης όγκος του οστού και εμφανίζεται συχνότερα σε παιδιά, εφήβους και νεαρούς ενήλικες.

Εντοπίζεται συχνά στα μακρά οστά και ιδιαίτερα στην περιοχή γύρω από το γόνατο, δηλαδή στο μηριαίο και την κνήμη.

Η αντιμετώπισή του συνήθως περιλαμβάνει συνδυασμό συστηματικής χημειοθεραπείας και χειρουργικής αφαίρεσης του όγκου. Όπου είναι ογκολογικά και τεχνικά εφικτό, επιδιώκεται σήμερα η διατήρηση του άκρου.

Η περίπτωση της 11χρονης δείχνει μέχρι πού μπορεί να φτάσει η σύγχρονη επανορθωτική ογκολογική χειρουργική: ένα οστό που αφαιρέθηκε επειδή έφερε έναν κακοήθη όγκο υποβλήθηκε σε ειδική επεξεργασία εκτός του σώματος και χρησιμοποιήθηκε ξανά για την ανακατασκευή του ίδιου άκρου.

Διαβάστε επίσης

Καρκίνος των οστών. Το οστεοσάρκωμα, ο συχνότερος όγκος των οστών, το σάρκωμα Ewing και το χονδροσάρκωμα

Πρώτη δημοσίευση: 1 Οκτωβρίου 2026 – medlabnews.gr

Ο Έλληνας ηλικιωμένος, ο στυλοβάτης της Ελληνικής οικογένειας, έχει ανάγκη στήριξης.

του Αλέξανδρου Γιατζίδη, διευθυντή σύνταξης medlabnews.gr iatrikanea

Η Παγκόσμια Ημέρα των Ηλικιωμένων, γνωστή και ως «Παγκόσμια Ημέρα για την Τρίτη Ηλικία» εορτάζεται κάθε χρόνο την 1η Οκτωβρίου. Υιοθετήθηκε από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ το 1990, για να αποτίσει τον οφειλόμενο φόρο τιμής στους ηλικιωμένους, αλλά και να επισημάνει τα προβλήματα, που αντιμετωπίζουν.

Σύμφωνα με τα κριτήρια του Ο.Η.Ε., όταν το ποσοστό του πληθυσμού άνω των 65 χρόνων μιας χώρας είναι άνω του 7%, χαρακτηρίζεται ως γερασμένη. Η Ελλάδα γερνάει, με το ποσοστό των ηλικιωμένων στη χώρα μας να είναι σήμερα άνω του 19% και να αναμένεται να φτάσει το 24% το 2020. Η δημογραφική γήρανση του πληθυσμού, καθώς και η πρόοδος της ιατρικής επιστήμης έχουν οδηγήσει στην αύξηση των ηλικιωμένων ατόμων που πάσχουν από χρόνιες νόσους. Το μεγάλο στοίχημα για όλους μας είναι τα επιπλέον χρόνια ζωής να είναι χρόνια με ποιότητα και όχι χρόνια αναπηρίας.

• Στην Ελλάδα οι υπερήλικες αποτελούν το 19% του γενικού πληθυσμού.
• Κάθε πέντε χρόνια προστίθενται στην προχωρημένη ηλικία πάνω από 100.000 άτομα.
• Τα άτομα άνω των 70 ετών, ενώ αποτελούν το 10% του πληθυσμού, απασχολούν το 50% των νοσοκομειακών κλινών και ειδικότερα το 25% των κλινών για οξέα περιστατικά. Οι υπερήλικες καλύπτουν το 25% των συνολικών ημερών νοσηλείας στα νοσοκομεία. Το 70% των υπερηλίκων έχουν περισσότερες της μιας συνοδούς νόσους.
• Το 25% των υπερηλίκων παίρνει περισσότερα από πέντε φάρμακα.
• Από άνοια πάσχουν 150.000-200.000 ασθενείς στη χώρα μας. Ο αντίστοιχος αριθμός για την Ευρώπη ανέρχεται σε 10.000.000, ενώ παγκοσμίως καταγράφονται 44.000.000 ασθενείς.
• Το 52% όλων των καρκίνων στις γυναίκες και το 59% στους άνδρες διαγιγνώσκεται σε άτομα άνω των 65 ετών.
• Πάνω από το 66% των θανάτων από καρκίνο συμβαίνει σε ασθενείς ηλικίας άνω των 65 ετών. Οι καρκίνοι είναι υπεύθυνοι σαν πρώτη αιτία θανάτου στο φάσμα ηλικίας μεταξύ 65 και 74 ετών και η δεύτερη αιτία θανάτου μετά τα 75 χρόνια.

Στη σύγχρονη εποχή, οι ηλικιωμένοι παίζουν σημαντικότατο ρόλο,  όχι μόνο με τη  μετάδοση των εμπειριών και των γνώσεων τους, αλλά και με τη βοήθεια που δίνουν στα παιδιά τους, βοηθώντας τα οικονομικά και αναλαμβάνοντας την φροντίδα των εγγονών τους. Σύμφωνα με μελέτες, ο μέσος  χρόνος  που διαθέτουν οι ηλικιωμένοι  ημερησίως, για να φροντίσουν οικείους τους που έχουν ανάγκη, κυμαίνεται από 200 έως 315 λεπτά.  Αντιθέτως, οι νεώτεροι άνθρωποι, αφιερώνουν μόλις 50 λεπτά, για να φροντίσουν κάποιον που τους έχει ανάγκη, καθώς δεν μπορούν να διαθέσουν περισσότερο χρόνο.

Μια θηλιά στο λαιμό του κάθε Έλληνα ηλικιωμένου.

Δυστυχώς τα πράγματα όπως διαμορφώνονται στην χώρα μας αναμένονται να είναι δραματικά για τους ηλικιωμένους της. Και αυτό γιατί οι Έλληνες ηλικιωμένοι είναι οι άμεσα ανήμποροι, που επλήγησαν όλα αυτά τα χρόνια της κρίσης από την μείωση των συντάξεων, τις περικοπές των ασφαλιστικών παροχών των κρατικών ταμείων,  τις περικοπές στα φάρμακα, αλλά και στις κοινωνικές υπηρεσίες.

Και δεν έφταναν αυτά προστέθηκε και η πανδημία που έπληξε κυρίως τους ηλικιωμένους, όπου πολλοί ασθένησαν και αρκετοί πέθαναν ενώ πολλοί ταλαιπωρούνται με τα long covid συμπτώματα.

Κάθε μέρα που περνά με την ακρίβεια, με την δυστυχία που μεταφέρεται από τα ραδιοτηλεοπτικά μέσα και με τις καθημερινές αντιξοότητες, μια θηλιά στο λαιμό του κάθε Έλληνα ηλικιωμένου.

Και το κακό δεν τελειώνει εκεί, γιατί ο ηλικιωμένος στην σημερινή Ελλάδα βρίσκεται να υποφέρει από την εγκληματικότητα, μια και είναι τα πρώτα εύκολα θύματα των πολλών πια εγκληματιών που μαστίζουν την Ελληνική επικράτεια.

Ο Έλληνας ηλικιωμένος ήταν ο στυλοβάτης της Ελληνικής οικογένειας, πολλές δεκαετίες. Ήταν αυτός που με το περίσσευμα της σύνταξής του  στήριζε σε πολλά σπίτια το ελληνικό εισόδημα. Ήταν αυτός που με την συνταξούλα του βοηθούσε τα άνεργα μικρά παιδιά της οικογενείας και ήταν αυτός που συμπλήρωνε για το δάνειο του σπιτιού ή των σπουδών.

Είναι ανάγκη να γίνει κοινή συνείδηση όλων ότι τα άτομα της Τρίτης Ηλικίας αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της κοινωνίας και ενεργό μέρος του κοινωνικού συνόλου. Η βασική προσπάθεια για τον ηλικιωμένο είναι η διατήρηση της αυτονομίας του, της αυτάρκειάς του και της ποιότητας της ζωής του. Οι ηλικιωμένοι πρέπει να αισθάνονται, στους δύσκολους καιρούς που διανύουμε πως η κοινωνία δεν τους παραμελεί.

Ας ελπίσουμε στην ευαισθησία της ελληνικής κοινωνίας, στο να μην αφήσει τον Έλληνα ηλικιωμένο στην τύχη του και ο καθένας να φροντίσει τώρα περισσότερο από ποτέ να σταθούμε σε όλους αυτούς τους ανθρώπους που έχουν την ανάγκη μας, γιατί στο τέλος πρέπει να σκεφτόμαστε ότι «εκεί που είναι θα πάμε». Και βέβαια δεν έχουμε καμιά διάθεση να μείνει η Ελληνική κοινωνία χωρίς την δυναμική, των ηλικιωμένων της.

Διαβάστε επίσης

Η ψυχική υγεία των ηλικιωμένων στην Ελλάδα της οικονομικής κρίσης. Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας

Σήψη. Σηπτικό σύνδρομο η πρώτη αιτία θανάτου παγκοσμίως. Ποιοι κινδυνεύουν και πώς μπορεί να προληφθεί; (video)

του Αλέξανδρου Γιατζίδη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

and English Tranlation of bottom

Κάθε περίπου 3,5 δευτερόλεπτα καταγράφεται απώλεια ανθρώπινης ζωής εξαιτίας του σηπτικού συνδρόμου. Σε όλο τον κόσμο καταγράφονται 20 έως 30 εκατομμύρια κρούσματα ετησίως, ενώ η θνητότητα που παρουσιάζει ξεπερνά σε στατιστική συχνότητα τα περιστατικά του καρκίνου του μαστού και του εντέρου μαζί. 

Η νόσος προσβάλλει άτομα κάθε ηλικίας αδιακρίτως  τόσο ανθρώπους απόλυτα υγιείς όσο και ασθενείς με άλλα νοσήματα, όπως σακχαρώδης διαβήτης, χρόνιες καρδιοπάθειες, αναπνευστική ή νεφρική ανεπάρκεια, ενδέχεται να νοσήσουν και να χάσουν τη ζωή τους εξαιτίας της σήψης. Ορισμένα θύματα της σήψης είναι ο Christopher Reeve (Superman), η κόρη του Johnny Depp και παλαιότερα ο βασιλεύς Αλέξανδρος ο Α’.  Η σηψαιμία αναγνωρίσθηκε ως κλινική οντότητα στις αρχές του 20ού αιώνα (Jacob, 1909 - Felty, 1924), ενώ ο όρος σηπτικό shock πρωτοχρησιμοποιήθηκε από τον Weisbren το 1951. Από τότε μέχρι σήμερα έχουν χρησιμοποιηθεί διά­φορες ορολογίες στην προσπάθεια καλύτερης απόδο­σης και μεγαλύτερης διάκρισης και σταδιοποίησης των εξελίξεων κατά την σήψη. Η σύγχρονη ορολογία προέρχεται από το συνέ­δριο του 1992 των American College and Chest Physicians και της Society of Critical Care Medicineμε ομοφωνία απόψεων. Τότε αποδόθηκαν οι διάφορες φάσεις της σήψης και η σχέση μεταξύ τους με το γνωστό πλέον σχήμα:

Σχέσεις μεταξύ Συνδρόμου Συστηματικής Φλεγμονώδους Αντίδρασης (ΣΣΦΑ) - Σήψης - Λοίμωξη

Στατιστικά στοιχεία για την Ελλάδα.

Αιτία θανάτου ανά 100000 πληθυσμού:

• 377 πεθαίνουν από σηψαιμία

• 331 πεθαίνουν από καρκίνο

• 223 πεθαίνουν από εγκεφαλικά επεισόδια
• 208 πεθαίνουν από καρδιοπάθειες

Τι είναι η Σήψη;

Σήψη συμβαίνει όταν η απάντηση του οργανισμού μας σε μία λοίμωξη καταστρέφει τα ίδια μας τα όργανα. Μπορεί να εξαπλωθεί σταδιακά στο σώμα (βλ.Σχήμα) και να οδηγήσει σε οργανική ανεπάρκεια και σε θάνατο αν δεν αναγνωρισθεί και αν δεν αντιμετωπισθεί έγκαιρα.

Η σήψη είναι μια απο τις συνήθεις αιτίες νοσηρότητος και θνητότητος στους ασθενείς που νοσηλεύονται στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ). Σήψη είναι βαριά λοίμωξη, η οποία συνοδεύεται από συστηματική μη ελεγχόμενη φλεγμονώδη απάντηση.

Τα περιστατικά των λοιμώξεων και της σήψης έχουν αυξηθεί αρκετά τα τελευταία χρόνια και τούτο οφείλεται στην αυξημένη χορήγηση ανοσοκατασταλτικών ή στεροειδών φαρμάκων σε ασθενείς με κακοήθεια, στην αυξημένη εφαρμογή της μεταμόσχευσης συμπαγών οργάνων, κ.λ.π. Η Σήψη είναι το συχνότερο νόσημα, πιο συχνή από τα εγκεφαλικά, τους καρκίνους, τις καρδιοπάθειες και το AIDS. Παρά την πρόοδο, τόσο στη διαγνωστική προσπέλαση όσο και στη θεραπεία, η θνησιμότητα της σήψης και της σηπτικής καταπληξίας (μέχρι 80%) παραμένει υψηλή. H σηπτική δε καταπληξία είναι η συχνότερη αιτία θανάτου στις Μονάδες Εντατικής Θεραπείας.

Ποιοι κινδυνεύουν από τη Σήψη;

Η Σήψη μπορεί να εμφανισθεί σε όλους μας ανεξάρτητα από ηλικία και φύλο. Οι ηλικιωμένοι και όσοι πάσχουν από άλλα νοσήματα όπως καρδιοπάθειες και πνευμονοπάθειες κινδυνεύουν πιο πολύ.

Σήψη μπορούν να εμφανίσουν και όσοι ΔΕΝ νοσηλεύονται σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας

Το Σύνδρομο Συστηματικής Φλεγμονώδους Απάντησης είναι η απάντηση του οργανισμού σε ένα μη ειδικό ερέθισμα (πχ. τραύμα ή λοίμωξη) και εκδηλώνεται με δύο τουλάχιστον από τα παρακάτω ευρήματα:

Θερμοκρασία >38oC ή <36oC,

Σφύξεις >90 το λεπτό,

Αναπνοές >20 το λεπτό, ή PaCO2 <32 mmHg,   

Λευκοκυττάρωση >12000 /mm3 ή <4000 /mm3 ή>10% άωρες μορφές oυδετεροφίλων.


Αν τα παραπάνω είναι αποτέλεσμα λοίμωξης, ο 
ασθενής πληροί τον ορισμό της σήψης. 


Φάσεις της σήψης

• Σήψη
• Βαρειά σήψη
• Σηπτικό shock
• Υπόταση
• Δυσλειτουργία πολλών οργάνων

Σοβαρή σήψη είναι η σήψη που συνοδεύεται από δυσλειτουργία ενός τουλάχιστον οργάνου και εκδηλώνεται με υπόταση που δεν αντιδρά στη χορήγηση υγρών, ανεπάρκεια νεφρική, αναπνευστική, ηπατική, αιματολογική ή του ΚΝΣ που δικαιολογεί την υπνηλία του ασθενή και μεταβολική οξέωση.

Το σύνδρομο της σήψης απαντάται σε 0,8-1/1000 κατοίκους και συνοδεύεται από μεγάλη θνητότητα (~40%). Εάν εγκατασταθεί σηπτικό σοκ η θνητότητα ξεπερνά τον ένα στους δύο ασθενείς. Η γρήγορη και κατάλληλη θεραπεία, τις πρώτες ώρες από την εγκατάσταση της σήψης, επηρεάζουν σημαντικά την εξέλιξή της.

Θεραπεία

Συστήνεται έναρξη χορήγησης αντιβιοτικής θεραπείας το γρηγορότερο και μέσα στην πρώτη ώρα από την αναγνώριση του σηπτικού σοκ (Grade 1Β) και της σοβαρής σήψης χωρίς σηπτικό σοκ (Grade 1D). Κάθε ώρα καθυστέρησης στην έναρξη χορήγησης αντιβιοτικών, συνοδεύεται με σημαντική αύξηση της θνητότητας.

Η αντιμετώπιση του σηπτικού ασθενούς συνίσταται : α) στη χορήγηση κατάλληλης αντιμικροβιακής αγωγής, β) στην επίτευξη αιμοδυναμικής σταθερότητας και γ) στην εκτέλεση χειρουργικής επέμβασης όταν χρειάζεται. Οι τρεις αυτές παράμετροι είναι εξίσου βασικές για την καλή έκβαση της νόσου. Σύμφωνα με μια πολύ ενδιαφέρουσα μελέτη, η επιβίωση σηπτικών ασθενών ήταν περίπου 15% όταν οι ασθενείς ελάμβαναν μόνο αντιβιοτικά και περίπου 13% όταν ελάμβαναν μόνο υγρά και αγγειοσυσπαστικά για επίτευξη της αιμοδυναμικής σταθερότητας. Οταν όμως οι ασθενείς ελάμβαναν τα κατάλληλα αντιμικροβιακά φάρμακα και ήταν σταθεροί αιμοδυναμικά, η επιβίωση ήταν 50%. 

Τα αποτελέσματα μέχρι σήμερα με τις σύγχρονες
θεραπευτικές παρεμβάσεις (μονοκλωνικά αντισώμα­τα, ανταγωνιστές κυτταροκινών, κ.ά.) είναι σχετικά με την κινητική, την χρονική διαδοχή κατά την σηπτι­κή διαδικασία, την συμβολή στην φυσιολογική ομοιο­στασία και κυτταρική βλάβη αλλά και την αλληλεπί­δραση των διαφόρων ενδογενών μεσολαβητών και επιγενών μεταβολικών προϊόντων.

Μύθοι και αλήθειες

Πρώτος μύθος: Η σήψη προκαλείται από μικρόβια στο νοσοκομείο . Στην πλειονότητα των περιπτώσεων ο ασθενής που μεταφέρει από το εξωτερικό περιβάλλον.

Δεύτερο μύθος: είναι ένα σπάνιο νόσημα.

ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΚΛΙΝΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Η Σήψη είναι το ΜΟΝΟ νόσημα στο οποίο δεν έχει καμιά θέση ο περιορισμός των οικονομικών δαπανών γιατί απόλυτα νέοι και υγιείς μπορούν να οδηγηθούν αιφνιδίως στο θάνατο.

• Κάθε ασθενής που εισάγεται στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ) πρέπει κάθε μέρα να εκτιμάται αν έχει σήψη ή όχι.
• Τα κυριώτερα κλινικά και εργαστηριακά ευρήματα της σήψης είναι: εκτός απο την ύπαρξη λοίμωξης να υπάρχει και πυρετός ή υποθερμία, ταχυκαρδία, διανοητική σύγχυση ή βυθιότητα, υπόταση, ολιγουρία, λευκοκυττάρωση ή λευκοπενία με αριστερά στροφή, θρομβοπενία και υπεργλυκαιμία.
• Σήψη χωρίς σαφή εστία κατά σειρά συχνότητος προέρχεται απο: α. τους πνεύμονες, β. τους ενδοφλέβιους καθετήρες, γ. τη κοιλιακή χώρα, δ. τα μαλακά μόρια και τα οστά και ε. το ουροποιητικό σύστημα.
• Οταν ένας ασθενής είναι στη ΜΕΘ και έχει σήψη επιβάλλεται η χορήγηση εμπειρικής αντιμικροβιακής θεραπείας, επειδή ο κίνδυνος να μεταπέσει σε σηπτική καταπληξία είναι μεγάλος και συχνός. ∆εν μπορεί κανείς να περιμένει. Πρέπει με εμπειρική αντιμικροβιακή θεραπεία να καλυφθούν τα περισσότερο συνήθη μικρόβια (είδη σταφυλόκοκκου και gram αρνητικά), μέχρι να έχουμε τα αποτελέσματα των καλλιεργειών.
• Επιβάλλεται η λήψη υλικού για καλλιέργειες απο όλα τα πιθανά σημεία, που μπορούν να προκαλέσουν σήψη.
• Καρδιοαναπνευστική αστάθεια λόγω σήψης απαιτεί άμεση ανάνηψη. Υγρά, αγγειοσυσπαστικά φάρμακα, και ενδοτραχειακή διασωλήνωση πρέπει να χορηγούνται η να εκτελούνται άμεσα.
• Πάντοτε πρέπει να σκέφτεται κανείς αν ο σηπτικός ασθενής χρήζει χειρουργικής επέμβασης.
• Σε κάθε σηπτική καταπληξία οι στόχοι μας είναι ο ασθενής α. να είναι αιμοδυναμικά σταθερός, β. να του παρέχουμε την καλύτερη δυνατή απόδοση οξυγόνου στους ιστούς και γ. να έχει επαρκή αιμάτωση ιστών.
• Πάντοτε πρέπει να σκεφτώμαστε και αίτια λοιμώδη μη βακτηριακά (ιογενή μυοκαρδίτιδα, ελονοσία κ.λ.π.), όπως επίσης και αίτια μη λοιμώδη (π.χ φάρμακα, αναφυλαξία, κ.λ.π.), που μπορούν να δημιουργήσουν το ίδιο κλινικό σύνδρομο με εκείνο της σήψης (SIRS).
• Πάντοτε πρέπει να ελέγχουμε αν η σήψη i) προέρχεται απο το κεντρικό νευρικό σύστημα, ii) οφείλεται στο βακτηριοειδές το εύθραστο ή αλλο αναερόβιο, iii) οφείλεται σε gram αρνητικά βακτηρίδια, που είναι ανθεκτικά στα συνήθη αντιβιοτικά, iv) οφείλεται σε μικροοργανισμό που δεν είναι ευαίσθητος στα συνήθη αντιβιοτικά (π. χ. Λετζιονέλλα, μυκόπλασμα, χλαμύδια, κ.λ.π.). 

ΠΗΓΕΣ
World Sepsis Day org

Sepsis is a leading cause of death.  What is sepsis and who is at greatest risk? How can it be prevented? Myths and Facts

Editor Maria Chionis, medlabnews.gr iatrikanea

World Sepsis Day,

September 13,

About every 3.5 seconds a person dies because of sepsis . Twenty to thirty million cases are reported worldwide per year, and the deaths caused, outnumber the victims of breast and bowel cancer. The disease affects people of all ages indiscriminately.  Perfectly healthy people and patients with other diseases such as diabetes, chronic heart , respiratory or renal failure, may become ill and lose their lives because of sepsis . Some victims of sepsis include Christopher Reeve (Superman), the daughter of Johnny Depp and King Alexander A'.

Statistics for Greece .

Cause of death per 100,000 population :

• 377 die from sepsis

• 331 die from cancer

• 223 die from strokes

• 208 die from heart disease

What is Sepsis?

Sepsis occurs when the body's response to an infection destroys our own organs. This can gradually spread throughout the body ( see Figure ) and lead to organ failure and death if not recognized and if not treated promptly .

Sepsis is one of the common causes of morbidity and mortality in patients hospitalized in the Intensive Care Unit ( ICU) . It is a severe infection accompanied by uncontrolled systemic inflammatory response.

The incidences of infections and sepsis have increased considerably in recent years and this is due to the increased administration of immunosuppressive drugs or steroids in patients with malignancy, for example. Sepsis is the most frequent disease, more common than stroke, cancers, heart disease and AIDS. Despite the progress made, both in diagnostics and access to treatment, the mortality of sepsis and septic shock (up to 80 %) remains high. Septic shock remains the commonest cause of death in intensive care units .

Who is at risk for sepsis ?

Sepsis can occur in all of us regardless of age and gender. However, the elderly and those suffering from other diseases such as heart and lung disease are at highest risk.

Sepsis can occur even in those not hospitalized in the Intensive Care Unit

The Systemic Inflammatory Response Syndrome is the body's response to a nonspecific stimulus ( e.g. trauma or infection), and is manifested in at least two of the following findings:

Temperature  >38oC ή <36oC,

Pulse >90 το λεπτό,

Respiration rate >20 το λεπτό, ή PaCO2 <32 mmHg,

Leukocytosis >12000 /mm3 ή <4000 /mm3 ή>10% immature forms of neutrophils .

If the above is a result of an infection , the patient
may be diagnosed with Sepsis

Phases of sepsis

• Sepsis

• Severe sepsis

• Septic shock

• Hypotension

• Dysfunction of many organs

 Severe sepsis is accompanied by at least one organ dysfunction , manifested by hypotension which does not respond to fluid administration , renal failure , respiratory , hepatic, hematologic or CNS justifying the drowsiness of the patient and metabolic acidosis .

Sepsis syndrome occurs in 0.8-1 / 1,000 inhabitants and is accompanied by  high mortality ( ~ 40%). If septic shock occurs, the mortality rate reaches one in two patients . Rapid and appropriate treatment in the early hours of sepsis, significantly affect its outcome.

Treatment

It is recommended that administration of antibiotic treatment within the first hour of recognition of septic shock (Grade 1B) and severe sepsis without septic shock (Grade 1D)is essential. Every hour of delay in starting antibiotic treatment , is accompanied by a significant increase in mortality.

Treating the septic patient includes: a) the provision of appropriate antimicrobial treatment, b) achieving hemodynamic stability and c ) surgery when needed. These three factors are equally essential for good disease outcome. According to a very interesting study , the survival of septic patients was about 15 % when the patients received antibiotics and only about 13 % when treated with only liquid and vasoconstrictors to achieve hemodynamic stability. However, when patients received appropriate antimicrobial and were hemodynamically stablized , the survival rate was 50%.

Myths and Facts

Myth : Sepsis is caused by bacteria caught in the hospital. In the majority of cases, the patients has caught it from the external environment .

Second myth : Sepsis is a rare occurrence.

CLINICAL CONCLUSIONS

Sepsis is the only disease in medicine which should be exempt from medical budgets constraints because anyone can fall victim and sudden death can occur.

• Every patient admitted to the Intensive Care Unit ( ICU) should be assessed for sepsis on a daily basis.

• The major clinical and laboratory findings of sepsis are: Apart from the infection: fever or hypothermia, tachycardia , mental confusion, drowsiness , hypotension , oliguria , leukocytosis or leukopenia with left shift , thrombocytopenia and hyperglycemia.

• Sepsis without a clear indication of frequency comes from : a) lung, b) intravenous catheters , c) the abdomen d) soft tissues and bones, and e) the genitourinary system .

• When a patient is admitted to the ICU and has sepsis it is appropriate to administer antimicrobial therapy because the risk of septic shock is high and frequent. One cannot wait. Broader spectrum antibiotic therapy to cover more common microbes ( staphylococci and gram negative) should be administered promptly even while waiting for the results of the cultures .

• Cultures should be taken from all possible sites , which can cause sepsis.

• Cardiovascular instability due to sepsis requires immediate resuscitation . fluids , vasopressors , and endotracheal intubation should be executed immediately .

• The option of the patient requiring surgery should always be open.

• For each case of septic shock the goals are: a) for the patient to be hemodynamically stable, b) to provide the best possible performance of oxygen to tissues and c) have adequate tissue perfusion .

• Causes of nonbacterial infectious ( viral myocarditis , malaria , etc. ), as well as non-infectious causes ( e.g. drugs , anaphylaxis , etc ) should be considered, which can create the same clinical syndrome of sepsis (SIRS).

• Must check to see if Sepsis is : i) from the central nervous system , ii) due to the sensitive bacteria or another anaerobic , iii) due to gram-negative bacteria that are resistant to conventional antibiotics , iv) due to micro-organisms that are not is sensitive to the usual antibiotics ( e.g. Letzionella , mycoplasma, chlamydia, etc ) .

Precautionary Measures:

Vaccinations

Hand hygiene

Good conditions for giving birth

Hygiene

When the speakers were asked at the press conference by Maria Chionis, contributer to medlabnews.gr,what they would request from the Minister of Health, the response was “experienced and ICU trained nurses for these units. The lack of such staff increases the incidence of sepsis.”

Διαβάστε επίσης

• Τι είναι ο λοιμωξιολόγος και τι η λοιμωξιολογία; Σε ποιες παθήσεις επεμβαίνει. Μονάδες Λοιμώξεων
• Η καλύτερη αντιμετώπιση των πληγών από τις κατακλίσεις είναι η πρόληψη και η νέα μέθοδος της φωτοδυναμικής θεραπείας.
• Καλόγερος, δοθιήνας, θυλακίτιδα, ψευδάνθρακας και σταφυλόκοκκος
• Απόστημα της μασχάλης (ιδραδενίτις). Πότε συμβαίνει, που οφείλεται και τι πρέπει να κάνουμε;
• Καλοήθεις παθήσεις και όγκοι του δέρματος. Σπίλοι, Λιπώματα, κύστεις, ιδρωταδενίτιδα, ξανθελάσματα. 

Αναφυλαξία, αλλεργικό αναφυλακτικό shock. H ένεση αδρεναλίνης. Μέτρα πρόληψης.

του Αλέξανδρου Γιατζίδη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Ο όρος αναφυλαξία χρησιμοποιείται για να περιγράψει μια οξεία και απειλητική για τη ζωή αντίδραση ανοσολογικού τύπου, η οποία σχετίζεται με μη φυσιολογική υπερευαισθησία σε κάποια ουσία. Περιγράφει επίσης αιφνίδια επεισόδια χωρίς προηγούμενη ευαισθητοποίηση (ιδιοπαθής αναφυλαξία)

Η αναφυλαξία είναι μια οξεία αλλεργική αντίδραση στην οποία μπορεί να συμμετέχουν τουλάχιστον δύο συστήματα του ανθρωπίνου σώματος (συνήθως δέρμα, αναπνευστικό, κυκλοφορικό, γαστρεντερικό). Η αναφυλαξία ή αναφυλακτική αντίδραση οφείλεται σε άμεσου τύπου αλλεργική αντίδραση. Οι συνήθεις ουσίες που προκαλούν αναφυλαξία είναι οι τροφές, το λάστιχο, τα φάρμακα και τα τσιμπήματα από έντομα.

Λίγο θεωρία για τον μηχανισμό που προκαλεί αναφυλαξία

Η αλλεργική αναφυλαξία (allergic anaphylaxis) ή άμεση αλλεργική αντίδραση υπερευαισθησίας (immediate allergic hypersensitivity reaction) προκαλείται συνήθως από την επίδραση του ειδικού αλλεργιογόνου παράγοντα σε ένα άτομο που έχει προηγούμενα εκτεθεί και ευαισθητοποιηθεί σε αυτόν με παραγωγή ειδικών ανοσοσφαιρινών. Κατά την επανέκθεση, ο αλλεργιογόνος παράγοντας συνδέεται με δύο ειδικούς υποδοχείς των IgE σχηματίζοντας μια γέφυρα μεταξύ των δύο IgE. Oι δύο IgE υποδοχείς ενεργοποιούνται και επάγουν ένα σήμα για την έναρξη μιας σειράς μετασχηματισμών ώστε να απελευθερωθούν οι συστηματικά δρώντες διαμεσολαβητές της φλεγμονής, όπως η ισταμίνη, οι ουδέτερες πρωτεάσες (τρυπτάση, χυμάση) και πρωτεογλυκάνες (ηπαρίνη) από ενδοκυττάρια κοκκία των κυττάρων των ιστών και του αίματος.

Ποια είναι τα συμπτώματα από αναφυλακτικό αλλεργικό shock

Η εξέλιξη των συμπτωμάτων στην αναφυλαξία είναι συνήθως ταχύτατη (μέσα σε μερικά λεπτά ως και 2 ώρες) και είναι συνήθως η εξής:

1. Αρχικά εμφανίζεται έντονος κνησμός και αίσθημα καύσους στο σώμα

2. Κατόπιν παρουσιάζεται ερύθημα δέρματος (κοκκινίλες), κνίδωση ή /και αγγειοοίδημα (πρηξίματα κυρίως σε πρόσωπο και γεννητικά όργανα),

3. Από το αναπνευστικό παρουσιάζεται ρινική καταρροή , στη συνέχεια βήχας, δύσπνοια, σφύριγμα στην αναπνοή,

4. Από το γαστρεντερικό παρουσιάζεται ναυτία, έμετοι, μετεωρισμός κοιλίας, διάρροιες,

5. Από το κυκλοφορικό παρουσιάζεται αρρυθμία, ζάλη, απώλεια των αισθήσεων, πτώση της πίεσης του αίματος και συγκοπή με τελική κατάληξη το θάνατο.

Θεραπευτική αντιμετώπιση. 

Προσοχή: κάθε άτομο με συμπτώματα που υποδηλώνουν πιθανή αναφυλαξία χρειάζεται κατεπειγόντως μεταφορά σε νοσοκομείο

Όπως σε οποιαδήποτε έκτακτη ανάγκη, διατηρήστε την ψυχραιμία σας και βοηθήστε να μεταφερθεί ο ασθενής στο τμήμα επειγόντων. Όσο πιο έγκαιρή αντιμετώπιση έχει η αναφυλαξία, τόσο καλύτερη είναι η εξέλιξή της.

Μείνετε κοντά στον ασθενή και καλέστε αμέσως σε βοήθεια.

Χωρίς άμεση αντιμετώπιση η αναφυλαξία μπορεί να προκαλέσει το θάνατο.


Η κοινή πεποίθηση ότι η θεραπεία μια αναφυλακτικής αντίδρασης είναι η ένεση κορτιζόνης είναι εσφαλμένη.

Η μοναδική αποτελεσματική θεραπεία της αναφυλακτικής αντίδρασης είναι το φάρμακο αδρεναλίνη. 

Επιβάλλεται η χρήση της συσκευής αυτομάτου εγχύσεως αδρεναλίνης (FastJekt). Τα σκευάσματα που μπορεί να χρησιμοποιήσει ο ασθενής είναι οι ενέσεις Anapen ή Epipen.

Η αδρεναλίνη μπορεί να χορηγηθεί άμεσα από τον ίδιο τον ασθενή ή το περιβάλλον του πριν μετακινηθεί ο ασθενής στο πλησιέστερο Νοσοκομείο ή Κέντρο Υγείας. Στο video φαίνεται ο τρόπος χρησιμοποίησης της ένεσης.

Μετά την ένεση της αδρεναλίνης (η οποία μπορεί να γίνει και πάνω από χοντρό μπλου-τζίν εκδηλώνεται συνήθως έντονη εφίδρωση και έντονο ρίγος. Ακολουθεί βελτίωση των συμπτωμάτων αρχής γενομένης από την αναπνοή.

Η άγνοια της ορθής χρήσης αδρεναλίνης μπορεί να αποβεί επιζήμια για τους ασθενείς

Παιδιά που έχουν γνωστό σοβαρό πρόβλημα αλλεργίας σε κάποιον παράγοντα και έχουν εκτιμηθεί από αλλεργιολόγο έχουν μαζί τους ένεση αδρεναλίνης ή κορτιζόνης. Οι γονείς δεν πρέπει να προμηθεύονται αυτά τα σκευάσματα χωρίς πλήρη εκτίμηση από τον γιατρό τους και εάν αυτός αποφασίσει την χρήση τους από τους γονείς, πρέπει να τους δοθούν λεπτομερείς οδηγίες για το πότε και πώς να τα χρησιμοποιήσουν.


Υπάρχουν μέτρα πρόληψης της αναφυλαξίας και για παιδιά;

1. Αποφυγή γνωστού εκλυτικού παράγοντα (π.χ. τροφή, φάρμακο, latex)

2. Σε αλλεργία στο λάστιχο αποφεύγονται τα λαστιχένια παιχνίδια, οι κόλλες, οι γομολάστιχες, τα μπαλόνια

3.  Αποφυγή φαρμάκων στα οποία το παιδί είναι αλλεργικό. Καλό είναι να αναφέρεται πάντα και να γράφεται και στο βιβλιάριο υγείας του παιδιού. Να προμηθεύσετε το παιδί σας με ειδική ταυτότητα (βραχιόλι ή αλυσίδα) που να αναγράφει το πρόβλημα του.

4. Παρακολούθηση του παιδιού 20-30 λεπτά μετά από χορήγηση φαρμάκου

5. Σε χρήση ακτινοσκιερών ουσιών (πχ κυστεογραφία) να προηγηθεί θεραπεία προφύλαξης με κορτιζόνη και αντιισταμινικά.

6. Διαδικασία ανοσοθεραπείας –απευαισθητοποίησης για την αλλεργία στα έντομα (εφηβική ηλικία)

7. Προμήθεια της οικογένειας με την προγεμισμένη σύριγγα αδρεναλίνης και κατάλληλη εκπαίδευση .

Διαβάστε επίσης

• Τι είναι η αλλεργία; Με ποιόν τρόπο εκδηλώνεται μια αλλεργική αντίδραση και πώς αντιμετωπίζεται;
• Αλλεργίες και αλλεργικό εξάνθημα, του καλοκαιριού. Που οφείλονται και πως αντιμετωπίζονται;

Αλέξανδρου Γιατζίδη
Dr.
PhD
https://scholar.google.gr/citations?hl=el&user=x0_XklQAAAAJ