Responsive Ad Slot

Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Διαιτα. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Διαιτα. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Πώς λειτουργεί η σεμαγλουτίδη; Τι παρενέργειες έχει; Τι αισθάνεται αυτός που παίρνει το φάρμακο - Ozempic;

της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

Νέο trend στα κοινωνικά δίκτυα έχει γίνει η σεμαγλουτίδη, το διάσημο αντιδιαβητικό φάρμακο που συχνά προσφέρει σημαντική απώλεια βάρους.

Η σεμαγλουτίδη έχει το τελευταίο διάστημα πάνω από 300 εκατομμύρια προβολές στο TikTok

Το φάρμακο έγινε θέμα ακόμα και στα βραβεία Όσκαρ. «Όταν κοιτάω στην αίθουσα δεν μπορώ παρά να αναρωτηθώ, είναι το Ozempic σωστό για εμένα;» είπε ο παρουσιαστής της απονομής Τζίμι Κίμελ.

Στο TikTok ο ένας μετά τον άλλο δίνουν συμβουλές και ανεβάζουν τα βίντεο σωρηδόν.

«Εδώ είμαστε ένας χρόνος με Ozempic ας μιλήσουμε για κάποια πράγματα που έμαθα. Αν εσείς τώρα βρίσκεται το περιεχόμενό μου είμαι η Νατάσα. Εγώ άρχισα να παίρνω το Ozempic στις αρχές Ιανουαρίου του 2022 και αύριο είναι Ιανουάριος 2023. Έχω αντίσταση στην ινσουλίνη ψηλή CRP (…)» λέει μια χρήστης.

Άλλοι πάλι προειδοποιούν για παρενέργειες: «Ο διάσημος δερματολόγος Simon Ourian, φίλος και γιατρός των Kardashians, είπε στο Hollywood Reporter ότι βλέπει ασθενείς να έρχονται με χαλαρό δέρμα και ‘ξεφουσκωμένους’ γλουτούς αφού έχασαν πολύ γρήγορα βάρος από το δημοφιλές νέο φάρμακο» λέει ένας TikToker.

Σημαντική απώλεια κιλών

Για πρώτη φορά, ένα φάρμακο έχει αποδειχθεί τόσο αποτελεσματικό κατά της παχυσαρκίας. Συγχρόνως, οι διαβητικοί ασθενείς βελτιώνουν την κατάστασή τους -η σεμαγλουτίδη, που παράγεται από τη δανέζικη φαρμακοβιομηχανία Novo Nordisk, κυκλοφόρησε αρχικά ως θεραπεία για το διαβήτη τύπου 2.

Η Mosely επί χρόνια προσπαθούσε να χάσει βάρος με δίαιτες και φάρμακα αλλά χωρίς αποτέλεσμα. Στη συνέχεια, συμμετείχε στη δοκιμή της σεμαγλουτίδης και έχασε το 15% του βάρους της. Δεν ήξερε κατά τη διάρκεια της μελέτης αν πράγματι έπαιρνε το φάρμακο ή το εικονικό σκεύασμα. Παρόλο που προσπαθούσε να τρώει καλά και να γυμνάζεται, το βάρος της “έπεφτε πολύ γρήγορα”, και έτσι υπέθεσε ότι ήταν στην κατηγορία του φαρμάκου.

Σε μια κλινική δοκιμή που δημοσιεύτηκε στο New England Journal of Medicine, τον Μάρτιο του 2021, ερευνητές από το Πανεπιστήμιο Northwestern, στο Σικάγο, τέσταραν τη σεμαγλουτίδη για υψηλότερη εβδομαδιαία δοσολογία από τη συνήθη, χορηγώντας 2,4 mg, ως φάρμακο κατά της παχυσαρκίας (2). Σχεδόν 2.000 συμμετέχοντες, από 129 κέντρα 16 χωρών, έκαναν εβδομαδιαίες ενέσεις με σεμαγλουτίδη ή εικονικό σκεύασμα για 68 εβδομάδες. Ήταν παχύσαρκοι με Δείκτη Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) πάνω από 30 ή πάνω από 27 για όσους είχαν υποκείμενες νόσους όπως π.χ. σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2. Όσοι έλαβαν το φάρμακο έχασαν κατά μέσο όρο 15,3 κιλά ενώ εκείνοι που έλαβαν το εικονικό σκεύασμα έχασαν 2,6 κιλά. Επίσης, η σεμαγλουτίδη συσχετίστηκε με μεγαλύτερες μειώσεις στην περίμετρο της μέσης (-13,5 εκατοστά με τη σεμαγλουτίδη έναντι -4,1 εκατοστά με το εικονικό σκεύασμα). Ο διαβήτης και ο προδιαβήτης βελτιώθηκαν για πολλούς συμμετέχοντες.

Αυτά τα αποτελέσματα υπερβαίνουν κατά πολύ την απώλεια βάρους που παρατηρήθηκε σε κλινικές δοκιμές άλλων φαρμάκων για την παχυσαρκία. Το φάρμακο “αλλάζει το παιχνίδι”, δήλωσε ο Δρ. Robert F. Kushner, ερευνητής παχυσαρκίας στο Northwestern University Feinberg School of Medicine, ο οποίος ηγήθηκε της μελέτης και είναι σύμβουλος της Novo Nordisk. “Αυτή είναι η αρχή μιας νέας εποχής αποτελεσματικών θεραπειών για την παχυσαρκία”, συμπλήρωσε. Η μελέτη επιβεβαιώνει αυτό που είναι ήδη γνωστό: η δύναμη της θέλησης δεν είναι αρκετή για να χάσει κάποιος βάρος. Οι συμμετέχοντες που έλαβαν το εικονικό σκεύασμα και συμβουλές διατροφής και άσκησης δεν μπόρεσαν να δουν σημαντική διαφορά στα κιλά τους.

Οι γαστρεντερικές διαταραχές (ναυτία, διάρροια, έμετος και δυσκοιλιότητα) ήταν οι πιο συχνά αναφερόμενες παρενέργειες και εμφανίστηκαν αλλά ήταν ήπιες (74,2% με το φάρμακο έναντι 47,9% με το εικονικό σκεύασμα). Ο Δρ. Clifford Rosen, του ερευνητικού ινστιτούτου Maine Medical Center, ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη αλλά ήταν συν-συγγραφέας του editorial της μελέτης είπε για το φάρμακο: “Νομίζω ότι έχει τεράστιες δυνατότητες για απώλεια βάρους. Τα γαστρεντερικά συμπτώματα μεταξύ των συμμετεχόντων ήταν πραγματικά οριακά -τίποτα όπως με τα φάρμακα απώλειας βάρους στο παρελθόν”. Διαταραχές που σχετίζονται με τη χοληδόχο κύστη (κυρίως χολολιθίαση) αναφέρθηκαν στο 2,6% και 1,2% των συμμετεχόντων στις ομάδες της σεμαγλουτίδης και του εικονικού φαρμάκου, αντίστοιχα. Οξεία παγκρεατίτιδα αναφέρθηκε σε τρεις συμμετέχοντες στην ομάδα της σεμαγλουτίδης (ένας συμμετέχων είχε ιστορικό οξείας παγκρεατίτιδας και οι άλλοι δύο είχαν χολόλιθους και παγκρεατίτιδα). Δεν υπήρχε διαφορά μεταξύ των ομάδων στη συχνότητα εμφάνισης καρκίνων.

Για δεκαετίες, οι επιστήμονες ψάχνουν τρόπους να βοηθήσουν έναν αυξανόμενο αριθμό ανθρώπων που αγωνίζονται με την παχυσαρκία αλλά οι παρενέργειες περιορίζουν τη χρήση τους. Η πιο αποτελεσματική ουσία μέχρι πρόσφατα ήταν η φαιντερμίνη (phentermine), το πρώτο φάρμακο που εγκρίθηκε από τον FDA (Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ) κατά της παχυσαρκίας το 1959, το οποίο επιφέρει 7,5% απώλεια βάρους, κατά μέσο όρο, αλλά μπορεί να ληφθεί για μικρό χρονικό διάστημα.

Επί του παρόντος, υπάρχουν 10 εγκεκριμένα φάρμακα κατά της παχυσαρκίας στις ΗΠΑ αλλά η πιο αποτελεσματική θεραπεία είναι η βαριατρική χειρουργική, η οποία βοηθά τους ανθρώπους να χάσουν κατά μέσο όρο το 25-30% του σωματικού βάρους, σύμφωνα με τον Δρ. Louis Aronne, ερευνητή παχυσαρκίας από το Weill Cornell Medicine, στη Νέα Υόρκη. Η χειρουργική επέμβαση αλλοιώνει οριστικά το πεπτικό σύστημα και μόνο το 1% των παχύσαρκων πληρούν τις προϋποθέσεις για αυτή τη διαδικασία. Αντίθετα, οι περισσότεροι παχύσαρκοι δοκιμάζουν τη μια δίαιτα μετά την άλλη με απογοητευτικά αποτελέσματα.

Πώς λειτουργεί η σεμαγλουτίδη;

Το έντερο παράγει δεκάδες ορμόνες και πολλές από αυτές ταξιδεύουν σε υποδοχείς του εγκεφάλου όπου είτε περιορίζουν την όρεξη είτε τη διεγείρουν. Η σεμαγλουτίδη είναι η συνθετική εκδοχή μιας φυσικής ορμόνης που παράγεται στο έντερο μετά την κατανάλωση της τροφής και ανήκει στις ινκρετίνες. Οι ινκρετίνες είναι δύο: το Εξαρτώμενο από Γλυκόζη Ινσουλινότροπο Πολυπεπτίδιο (GIP) και το Παρόμοιο με το Γλουκαγόνο Πεπτίδιο-1 (GLP-1). Αυτές οι δύο ορμόνες είναι υπεύθυνες για το 50-70% της έκκρισης ινσουλίνης μετά από ένα γεύμα, στους υγιείς ενήλικες.

Ειδικά, η ινγκρετίνη GLP-1 έχει πολλαπλές επιδράσεις. Εκτός του ότι συντελεί στην απελευθέρωση της ινσουλίνης από το πάγκρεας μετά από ένα γεύμα, επιβραδύνει την εκκένωση του στομάχου και στοχεύει τους υποδοχείς του εγκεφάλου που προκαλούν μείωση της όρεξης. Η GLP-1 παράγεται επίσης στον εγκέφαλο και μεσολαβεί στην επικοινωνία των νευρώνων σε περιοχές που όχι μόνο ελέγχουν την πείνα αλλά και τις ηδονικές ανταμοιβές.

Η σεμαγλουτίδη λειτουργεί με φάρμακα που είναι συνθετικές ορμόνες οι οποίες ενεργοποιούν τους υποδοχείς της GLP-1, δηλαδή μιμούνται τη δράση της φυσικής GLP-1. Τα φάρμακα αυτά ονομάζονται ανάλογα της GLP-1 ή αγωνιστές υποδοχέα πεπτιδίου-1 που μοιάζουν με γλυκαγόνη (GLP-1RA). Σ’ αυτά τα φάρμακα υπάρχει μια αλλαγή σε ένα αμινοξύ της πεπτιδικής αλυσίδας της συνθετικής ορμόνης με αποτέλεσμα να αντιστέκονται στην αποδόμηση που προκαλεί το ένζυμο DPP-4. Με λίγα λόγια, η σεμαγλουτίδη δρα όπως η ινγκρετίνη GLP-1. Η βιοδιαθεσιμότητα των αναλόγων της GLP-1, όταν χορηγούνται από το στόμα είναι πολύ χαμηλή γι’ αυτό και είναι ενέσιμα. Επειδή η σεμαγλουτίδη αυξάνει την ινσουλίνη και μειώνει τη γλυκόζη στο αίμα είναι ένα αντιδιαβητικό φάρμακο. Επίσης, μειώνει σημαντικά το σωματικό βάρος. Σε τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές που περιέλαβαν άτομα με διαβήτη τύπου 2, η σεμαγλουτίδη προκάλεσε απώλεια βάρους έως και τρεις φορές μεγαλύτερη σε σύγκριση με άλλα ανάλογα της GLP-1, κάτι πρωτοφανές.

Ο λόγος είναι ότι η σεμαγλουτίδη δρα στα κέντρα όρεξης του εγκεφάλου, προκαλώντας αίσθημα κορεσμού. Έχει άμεση πρόσβαση στο στέλεχος του εγκεφάλου, στον πυρήνα του διαφράγματος (septal nucleus) και στον υποθάλαμο του εγκεφάλου. Ο ακριβής τρόπος δράσης της σεμαγλουτίδης στη μείωση του βάρους είναι ακόμη άγνωστος, εν μέρει επειδή οι επιστήμονες δεν καταλαβαίνουν ακριβώς πώς λειτουργεί η όρεξη στον εγκέφαλο.

Αρχικά, η μείωση του βάρους των αναλόγων της GLP-1 θεωρήθηκε απλή: καθυστερώντας την εκκένωση του στομάχου και κάνοντας τους ανθρώπους να αισθάνονται πιο γεμάτοι μετά τα γεύματα. Αλλά στη συνέχεια φάνηκε ότι τα φάρμακα αυτά κάνουν τον εγκέφαλο να “πιστεύει” ότι πρέπει να μειώσει τα επιθυμητά επίπεδα του σωματικού λίπους (το λεγόμενο set point). Οι άνθρωποι που λαμβάνουν σεμαγλουτίδη αισθάνονται όχι μόνο πιο χορτάτοι αλλά δεν παρασύρονται πολύ από τα δελεαστικά, πλούσια σε θερμίδες τρόφιμα. Επίσης, μειώνεται η επιθυμία τους να συμμετέχουν σε ένα ευρύ φάσμα συμπεριφορών που τροφοδοτούνται από την ντοπαμίνη, όπως η κατανάλωση και η οι λιανικές αγορές.

Σύμφωνα με μια μελέτη σε ποντίκια, η σεμαγλουτίδη επηρέασε τη δραστηριότητα των νευρικών οδών που εμπλέκονται στην πρόσληψη τροφής, στο αίσθημα της ανταμοιβής και την δαπάνη των θερμίδων. Επηρέασε την κατανάλωση τροφίμων μετατοπίζοντας τις προτιμήσεις των τρωκτικών μακριά από τη σοκολάτα, κάτι που παρατηρήθηκε επίσης σε αρουραίους που λάμβαναν ένα άλλο ανάλογο της GLP-1, την λιραγλουτίδη, επιδρώντας προφανώς το σύστημα ανταμοιβής.

Μια υψηλή δοσολογία της σεμαγλουτίδης είναι άγνωστο αν έχει μακροπρόθεσμες παρενέργειες. Το φάρμακο μειώνει το σωματικό βάρος μόνο για όσο διάστημα λαμβάνεται και αναμένεται ότι οι ασθενείς θα πρέπει να το λαμβάνουν συνεχώς για να αποτρέψουν να επανέλθει το χαμένο βάρος.

Τις ανεπιθύμητες συνέπειες που συνοδεύουν τη χρήση του φαρμάκου για τον διαβήτη Ozempic από άτομα που θέλουν να χάσουν βάρος, τη σύνδεση του φαρμάκου με τον καρκίνο του θυρεοειδούς και τους τρόπους που οδηγούν με ασφάλεια στην απώλεια βάρους, επισημαίνει σε ανακοίνωσή της η Ελληνική Διατροφολογική Εταιρεία.

Στην ανακοίνωση, που υπογράφει ο πρόεδρος της Εταιρείας και Κλινικός Διαιτολόγος – Διατροφολόγος, Δημήτρης Γρηγοράκης, αναφέρεται χαρακτηριστικά:

«Μεγάλη δημοσιότητα έχει λάβει η χρήση του Ozempic (σεμαγλουτίδη) για την απώλεια βάρους. Η σεμαγλουτίδη (semaglutide) είναι αγωνιστής των υποδοχέων του πεπτιδίου GLP1. Δρα με τον ίδιο τρόπο όπως το πεπτίδιο GLP-1 (μια ορμόνη που παράγεται στο έντερο) αυξάνοντας την ποσότητα της ινσουλίνης που απελευθερώνεται από το πάγκρεας μετά τη λήψη τροφής. Αυτό συντελεί στον έλεγχο των επιπέδων γλυκόζης στο αίμα.

H σεμαγλουτίδη είναι ένα ανερχόμενο φάρμακο, το οποίο κυκλοφορεί με την εμπορική ονομασία Ozempic και χορηγείται σε εβδομαδιαία βάση με υποδόρια ένεση. Προορίζεται για τη θεραπεία των διαβητικών ασθενών, ωστόσο τελευταία χρησιμοποιείται και από άτομα που επιθυμούν να απωλέσουν βάρος. Βέβαια, όπως με όλα τα φάρμακα έτσι και η σεμαγλουτίδη προκαλεί διάφορες ανεπιθύμητες ενέργειες που χρήζουν ιδιαίτερης προσοχής.

Οι πιο συχνές ανεπιθύμητες δράσεις αφορούν τόσο σε διαταραχές του πεπτικού συστήματος, όπως διάρροια, εμετό και ναυτία, όσο και σε νευρολογικές (ζάλη), ηπατικές και χοληφόρων αγγείων (οξεία παγκρεατίτιδα, χολολιθίαση), καρδιολογικές (αυξημένος καρδιακός ρυθμός) κλπ.

Είναι ενδιαφέρον να σημειωθεί ότι ο τύπος φαρμάκου στον οποίο ανήκει η σεμαγλουτίδη, δηλαδή αγωνιστών υποδοχέα GLP-1, έχει συνδεθεί με τον καρκίνο του θυροειδούς.

Ο Πανελλήνιος Φαρμακευτικός Σύλλογος (ΠΦΣ) ανέδειξε πρώτος το θέμα με ανακοίνωσή του, «φωτογραφίζοντας» ορισμένους ιατρούς ως υπεύθυνους για την -εκτός ενδείξεων- συνταγογράφηση του φαρμάκου, όχι σε ασθενείς που πάσχουν από σακχαρώδη διαβήτη, αλλά σε πολίτες που απλώς θέλουν να χάσουν λίγα κιλά. Ο ΠΦΣ αναφέρει χαρακτηριστικά ότι «ενώ έχει διπλασιαστεί η συνταγογράφηση του φαρμάκου σε σχέση με το περσινό αντίστοιχο διάστημα, δεν έχουν διπλασιαστεί οι διαβητικοί με ενδείξεις χορήγησης του φαρμάκου! Για το λόγο αυτό ζητάμε από την πολιτεία να προβεί άμεσα στον έλεγχο της συνταγογράφησης για όλα τα σκευάσματα Ozempic που έχουν συνταγογραφηθεί μέχρι τώρα για να διαπιστώσει αν πράγματι τηρούνται τα θεραπευτικά πρωτόκολλα».

Διαβάστε επισης

Γυναίκα πέθανε μετά από λήψη Ozempic που πήρε για να αδυνατίσει. Τι λέει η εταιρεία

medlabnews.gr iatrikanea 

Μια 56χρονη γυναίκα από την Αυστραλία πήρε το φάρμακο Ozempic για να χάσει κιλά και να παρουσιαστεί αδυνατισμένη στον γάμο της κόρης της και έχασε τη ζωή της.

Η 56χρονη γυναίκα από την Αυστραλία που πήρε το Ozempic για να αδυνατίσει γρήγορα, φέρεται να πέθανε από κάποια γαστρεντερική ασθένεια και ο σύζυγός της ρίχνει την ευθύνη στο εν λόγω πολυσυζητημένο φάρμακο.

Το Ozempic είναι ένα φάρμακο που έχει εγκριθεί από την Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ για θεραπευτική χρήση σε άτομα με διαβήτη τύπου 2. Τον τελευταίο καιρό όμως, το Ozempic χρησιμοποιείται ευρέως από πολύ κόσμο ως φάρμακο απώλειας βάρους.

Το φάρμακο… μιμείται στον οργανισμό την φυσική ορμόνη, GLP-1, η οποία επιβραδύνει τη διέλευση της τροφής από το στομάχι και τα έντερα, κάνοντας τους ανθρώπους να αισθάνονται χορτάτοι για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα και έτσι δεν τρώνε πολύ και χάνουν κιλά

Από την άλλη, όμως, το φάρμακο δείχνει να προκαλεί πολύ σοβαρά προβλήματα, καθώς σε κάποιες περιπτώσεις το φάρμακο επιβραδύνει υπερβολικά την λειτουργία του στομάχου ή προκαλεί εντερική απόφραξη (ειλεός).

Ο Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA) μάλιστα έχει λάβει 18 καταγγελίες από τα τέλη Σεπτεμβρίου για ειλεό σε άτομα που έπαιρναν Ozempic.


Η 56χρονη γυναίκα από την Αυστραλία πήρε το Ozempic μαζί με τη συνταγογραφούμενη ένεση Saxenda. Αρχικά έχανε ακατάπαυστα κιλά. Μάλιστα μέσα ενημέρωσης της Αυστραλίας ανέφεραν ότι έχασε περίπου 35 κιλά σε πέντε μήνες.

Στις 16 Ιανουαρίου, λίγους μόλις μήνες πριν από το γάμο της κόρης της, ο σύζυγος την βρήκε αναίσθητη. Από το στόμα της έβγαινε ένα καφέ υγρό.

«Έβγαινε ένα καφέ υγρό από το στόμα της και συνειδητοποίησα ότι δεν ανέπνεε και άρχισα να της κάνω ΚΑΡΠΑ», είπε ο Roy Webster στο «60 Minutes Australia» την περασμένη εβδομάδα.

Η γυναίκα έφυγε τελικά από τη ζωή εκείνη τη μέρα. Η νεκροψία – νεκροτομή έδειξαν ως αιτία θανάτου «οξεία γαστρεντερική ασθένεια».

«Αν ήξερα ότι θα μπορούσε να συμβεί, δεν θα έπαιρνε το φάρμακα. Ποτέ δεν πίστευα ότι θα μπορούσες να πεθάνεις από αυτό», είπε συντετριμμένος ο σύζυγός της.

Ο θάνατος της Webster δεν έχει συνδεθεί επίσημα με τη χρήση Ozempic και Saxenda, ωστόσο ο σύζυγός της κατηγορεί τα φάρμακα αυτά για την απώλεια της γυναίκας του.

Η παραδοχή της εταιρείας Novo Nordisk Σε δήλωση του στο «60 Minutes Australia», η εταιρεία που παράγει το Ozempic, η Novo Nordisk, είπε ότι ο ειλεός αναφέρθηκε σε κάποιες περιπτώσεις χρήσης του φαρμάκου.


Εκπρόσωπος της δικηγορικής εταιρείας Morgan and Morgan είπε στην New York Post ότι η νομική φίρμα έλαβε τον Αύγουστο 500 παρόμοια ερωτήματα – καταγγελίες από ανθρώπους. Επίσης τόνισε ότι καταγγελίες υπήρχαν και για άλλα φάρμακα απώλειας βάρους, συμπεριλαμβανομένων των Wegovy, Rybelsus και Saxenda.

Ο FDA τον Σεπτέμβριο ενημέρωσε την εταιρία που βγάζει το Ozempic να αναγνωρίσει τις καταγγελίες για ειλεό σε ορισμένα άτομα που έχουν λάβει το φάρμακο.

Η ενημέρωση ήρθε αφού η ομοσπονδιακή υπηρεσία έλαβε χιλιάδες αναφορές για γαστρεντερικά προβλήματα από χρήστες Ozempic.

Αχλάδια: διατροφική αξία, θερμίδες και οφέλη για έντερο, χοληστερίνη και δίαιτα


της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

Τα αχλάδια είναι φρούτα πλούσια σε νερό, φυτικές ίνες, βιταμίνη C, κάλιο, χαλκό και αντιοξειδωτικές ουσίες. Χάρη στις φυτικές ίνες τους συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του εντέρου και στον κορεσμό, ενώ μπορούν να ενταχθούν σε ισορροπημένη διατροφή για έλεγχο βάρους και καρδιομεταβολική υγεία. Το άρθρο παρουσιάζει τη διατροφική αξία των αχλαδιών, τις ελληνικές ποικιλίες, τα πιθανά οφέλη τους, καθώς και πρακτικές συμβουλές για σωστή επιλογή και συντήρηση. 

Το εύγευστο αυτό φρούτο είναι καρπός του οπωροφόρου δέντρου της αχλαδιάς ή απιδιάς και ευδοκιμεί σε όλες τις περιοχές με εύκρατο κλίμα. Κατάγεται από την...περιοχή της Κασπίας και στην Ευρώπη καλλιεργείται από το 17ο αιώνα.

Ωστόσο, αναφορές στην καλλιέργεια της αχλαδιάς συναντούμε και στα Ομηρικά έπη. Στην Οδύσσεια αναφέρεται ότι οι Φαίακες καλλιεργούσαν, μεταξύ άλλων δέντρων, και αχλαδιές στους κήπους του βασιλιά Αλκίνοου.
Στο έπος του Όμηρου, την Οδύσσεια, το αχλάδι είχε αποκαλεστεί ως «το δώρο των θεών». Αν και η προέλευση του αχλαδιού ανιχνεύεται 3000 χρόνια πριν στη Δυτική Ασία, υπάρχουν κάποιες υποθέσεις ότι η ιστορία του έχει ρίζες στη λίθινη εποχή. Τα άγρια αχλάδια προέρχονται από την Ευρώπη και την Ασία και η παρουσία τους χρονολογείται από την προϊστορική εποχή. Καλλιεργήθηκαν από τους αρχαίους Φοίνικες και τους Ρωμαίους και αποτελούσαν εκλεκτό έδεσμα για τους αρχαίους Πέρσες Βασιλιάδες. Έγιναν τόσο γρήγορα δημοφιλή ώστε στη μεσαιωνική Ιταλία καλλιεργούσαν πάνω από 200 ποικιλίες. Μέχρι το 17ο αιώνα οι Γάλλοι είχαν αναπτύξει 300 διαφορετικές ποικιλίες, εμπνευσμένοι από το πάθος του Λουδοβίκου XIV για το συγκεκριμένο φρούτο. Η πρώτη αχλαδιά φυτεύτηκε στην Αμερική το 1620 μ.Χ., ενώ μέχρι εκείνη την εποχή γινόταν μεγάλη εισαγωγή τους από τη Γαλλία. Σήμερα υπάρχουν πάνω από 5.000 γνωστές ποικιλίες στον κόσμο. 
Ανήκει στην οικογένεια Rosaceae (Ροδοειδών). Τα αχλάδια έχουν σχήμα μακρύ που στενεύει στο άκρο που βρίσκεται το κοτσάνι, ενώ είναι φαρδύτερο στο κάτω μέρος. Τα αχλάδια τα βρίσκουμε σε διάφορες αποχρώσεις όπως ανοιχτό πράσινο, πρασινοκίτρινο, κιτρινωπό, ελαφρύ κίτρινο/χρυσό, πράσινο με κόκκινο ανάλογα με την ποικιλία. 

Στην Ελλάδα οι πιο γνωστές ποικιλίες είναι οι κοντούλες, τα κρυστάλλια ή βουτυράτα και οι κρασάνες. Οι περίφημες κοντούλες έχουν μέτριο μέγεθος, κοντόχοντρο σχήμα και σαρκώδη λαιμό. Ο φλοιός τους είναι λεπτός, λείος, με πρασινοκίτρινο χρώμα. Η συγκεκριμένη ποικιλία είναι χυμώδης, πολύ αρωματική και ωριμάζει στα μέσα Ιουνίου. Τα κρυστάλλια ή βουτυράτα έχουν μέτριο μέγεθος και σχήμα κωδωνοειδές. Ο φλοιός τους είναι λεπτός, λείος, με πράσινο ανοιχτό χρώμα και η σάρκα τους είναι πολύ χυμώδης και γλυκιά. Τα αχλάδια αυτά ωριμάζουν στο τέλος Αυγούστου. Οι κρασάνες έχουν μεγάλο μέγεθος, με στρογγυλό σχήμα που μοιάζει με μήλο, σχεδόν χωρίς λαιμό. Ο φλοιός είναι αρκετά παχύς με πρασινοκίτρινο χρώμα. Η σάρκα τους είναι μαλακή, πολύ χυμώδης με υπόξινη γεύση. Η ποικιλία αυτή ωριμάζει τον Οκτώβριο.

Oι παροιμίες «Θα σου πω πόσα απίδια πιάνει ο σάκος» ή «Πίσω έχει η αχλάδα την ουρά» χρησιμοποιούνται όταν απευθύνουμε απειλή ή προειδοποίηση σε κάποιον. Τα αχλάδια, όμως, κάθε άλλο παρά απειλή αποτελούν για την υγεία μας. Χάρη στην πλούσια ποικιλία τους, μπορούμε να τα απολαμβάνουμε το καλοκαίρι και το φθινόπωρο.

Τι μας προσφέρουν τα αχλάδια;

Τα αχλάδια έχουν υψηλά επίπεδα διαιτητικών ινών, αποτελούν άριστη πηγή βιταμίνης C, καλίου και χαλκού, ενώ είναι πλούσια σε ουσίες με αντιοξειδωτική δράση. Το υψηλό ποσοστό φυτικών ινών που περιέχουν ασκεί ευεργετική επίδραση στην κινητικότητα του εντέρου και συμβάλλει στην πρόληψη της δυσκοιλιότητας. Η κατανάλωση χυμού αχλαδιών βοηθά στην ανακούφιση από τον πόνο σε διάφορες φλεγμονώδεις καταστάσεις. 

Tο αχλάδι μπορεί μάλιστα να επιφέρει σημαντική βελτίωση των επιπέδων LDL χοληστερόλης, λόγω της υψηλής του περιεκτικότητας σε φυτικές ίνες. Τα αχλάδια είναι πλούσια σε πηκτίνη, που μειώνει ουσιαστικά το επίπεδο της «κακής» (LDL) χοληστερόλης.
Είναι πλούσια σε φλαβονοειδή όπως το β-καροτένιο, η λουτεΐνη και η ζεαξανθίνη.

Τα φλαβονοειδή είναι πολύτιμες ουσίες που βοηθούν στην πρόληψη πολλών νοσημάτων. Σε συνδυασμό με τις βιταμίνες C και Α βοηθούν στην προστασία από τις βλαβερές ελεύθερες ρίζες και εμποδίζουν την πρόωρη γήρανση. Το αχλάδι είναι μια καλή πηγή μετάλλων όπως ο χαλκός, ο σίδηρος, το κάλιο, το μαγγάνιο και το μαγνήσιο καθώς και βιταμινών του συμπλέγματος β όπως η ριβοφλαβίνη και πυριδοξίνη. Τα αχλάδια συγκαταλέγονται μεταξύ των λιγότερο αλλεργιογόνων από όλα τα φρούτα και, συνεπώς αποτελούν μία ασφαλή λύση για όσους πάσχουν από τροφικές αλλεργίες.

Λόγω των φυτικών ινών που περιέχει το αχλάδι αποτελεί εξαιρετική επιλογή φρούτου για άτομα που ταλαιπωρούνται από δυσκοιλιότητα και δυσλειτουργίες του πεπτικού συστήματος. Φαίνεται ότι η τακτική κατανάλωσή τους μπορεί να προσφέρει σημαντική προστασία έναντι του καρκίνου του παχέος εντέρου. Όπως και το σταφύλι έχει μεγάλη περιεκτικότητα σε βιταμίνη C, η οποία διαδραματίζει ουσιαστικό ρόλο στην λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. 
Τα υψηλά επίπεδα της βιταμίνης C και του χαλκού μειώνουν το επίπεδο των ελεύθερων ριζών στο οργανισμό και μ’ αυτόν τον τρόπο αποτρέπουν την κυτταρική βλάβη σε καρνινικές βλάβες.

Tα αχλάδια μπορούν να είναι χρήσιμα στη θεραπεία της κολίτιδας, σε χρόνιες παθήσεις της χοληδόχου κύστης, στην αρθρίτιδα και ουρική αρθρίτιδα. Το αχλάδι έχει αντιφλεγμονώδη δράση και βοηθά στην ανακούφιση του πόνου που προκαλείται από τη φλεγμονή.

Θρεπτικά στοιχεία
Μέσες τιμές ανά 100 g*
θερμιδική αξία 54,0 kcal
πρωτεΐνες 0,4 g
υδατάνθρακες 12,3 g
από τους οποίους σάκχαρα 11,0 g
λιπαρά 0,2 g
από τα οποία κορεσμένα 0,1 g
χοληστερόλη 0,0 mg
φυτικές ίνες 2,7 g
νάτριο 1,5 mg
βιταμίνη C 4,6 mg
β-καροτένιο 36,5 µg
βιταμίνη B9 8,5 µg
ασβέστιο 9,5 mg
μαγνήσιο 7,0 mg
σίδηρος 0,2 mg

* Μέσες τιμές σύμφωνα με το ΥΠΟΥΡΓΕΊΟ ΓΕΩΡΓΊΑΣ ΤΩΝ ΗΠΑ καιCIQUAL

Μειωμένο κίνδυνο διαβήτη τύπου 2 και καρδιακής νόσου
Τα αχλάδια αποτελούν μια πολύ καλή πηγή φυτικών ινών, τόσο των λεγόμενων διαλυτών όσο και αδιάλυτων. 
Ο συνδυασμός αυτός σε ένα τρόφιμο μπορεί από μόνος του να αποτελέσει κάτι χρήσιμο για την πρόληψη του υψηλού σακχάρου, δηλαδή του διαβήτη τύπου ΙΙ.
Εκτός όμως από αυτό το χαρακτηριστικό, τα αχλάδια περιέχουν και σημαντικά ποσά από κάποιες ουσίες που λέγονται φλαβονόλες, με κυριότερες από αυτές την ισορχαμνετίνη, την κερκετίνη και την καεμφερόλη, όπως και επικατεχίνες.
Οι ουσίες αυτές φαίνεται ότι μπορεί να αποτελέσουν μια επιπλέον ασπίδα προστασίας κατά του διαβήτη, καθώς σύμφωνα με τους επιστήμονες βελτιώνουν την ευαισθησία των ιστών μας στην ινσουλίνη.
Η βελτίωση της ευαισθησίας στην ινσουλίνη αποτελεί σημαντικό παράγοντα τόσο για την πρόληψη όσο και την αντιμετώπιση του σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ, ιδιαιτέρως σε άτομα με παραπάνω βάρος και συσσώρευση λίπους στην περιοχή της κοιλιάς.

Αχλάδια για Δίαιτα

Τα αχλάδια χάρη στην υψηλή περιεκτικότητά τους σε φυτικές ίνες και νερό βοήθησαν τις γυναίκες να χορτάσουν για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα και παράλληλα να μειώσουν την συνολική ημερήσια πρόσληψη των θερμίδων τους.
Μπορείτε να φάτε ένα αχλάδι μαζί με τη φλούδα τους, πριν από κάθε γεύμα σας. Κάτι τέτοιο μπορεί να σας βοηθήσει να φάτε λιγότερο φαγητό όταν θα καθίσετε στο τραπέζι κι έτσι δεν κινδυνεύετε από υπερκατανάλωση τροφής. Μπορείτε επίσης να τα καταναλώσετε πριν βγείτε έξω, αν πρόκειται να δειπνήσετε σε ένα εστιατόριο, γιατί με τον τρόπο αυτό δεν θα πεινάτε και έτσι δεν θα μπείτε στον πειρασμό να φάτε πολύ φαγητό και να φορτώσετε τον οργανισμό σας ενδεχομένως με ανθυγιεινές θερμίδες.
Καταναλώστε  ένα αχλάδι πριν από την γυμναστική σας, ιδιαίτερα αν θέλετε να χτίσετε μύες και να αυξήσετε την αντοχή σας. Τα φρούτα περιέχουν υδατάνθρακες που είναι απαραίτητοι για το σώμα κατά τη διάρκεια προπόνησης μεγάλης έντασης. Οποιοδήποτε είδος υδατανθράκων είναι κατάλληλο, όμως τα φρούτα όπως τα μήλα και τα αχλάδια είναι λιγότερο εθιστικά και περισσότερο υγιεινά από άλλες τροφές πλούσιες σε υδατάνθρακες.


Πώς τα διαλέγουμε;
Όταν διαλέγουμε αχλάδια, πρέπει να προσέχουμε ο φλοιός τους να είναι ομοιόμορφος, συμπαγής και να έχει σωστό και ζωηρό χρώμα (ανάλογα με την ποικιλία) και επίσης να μην έχει χτυπήματα και τρύπες. Τα αχλάδια θα πρέπει να έχουν επίσης τη χαρακτηριστική μυρωδιά τους και να μην είναι άγουρα. Σε περίπτωση που έχουν σκούρες κηλίδες, να ξέρετε ότι, όταν δεν είναι βαθιές, δεν επηρεάζουν την ποιότητά τους. Μην ξεχνάτε, άλλωστε, ότι τα «τέλεια» φρούτα μαρτυρούν χρήση χημικών.

Συντήρηση
Το ιδανικό είναι να τα αφήσετε πρώτα να ωριμάσουν σε θερμοκρασία δωματίου και μετά να τα βάλετε στο ψυγείο, δίχως να τα πλύνετε. Θα αντέξουν τουλάχιστον μία εβδομάδα. Ο γενικός κανόνας είναι πως η δροσιά επιβραδύνει την ωρίμασή τους και η ζέστη την επιταχύνει.

Στην κουζίνα
Τα αχλάδια, εκτός από φρέσκα, μπορούμε να τα καταναλώσουμε μαγειρεμένα. Ψητά δένουν ωραία με τα αμύγδαλα και τη σοκολάτα και αν τα περιχύσετε με καραμέλα ή κανέλα, η γεύση τους θα απογειωθεί. Μπορείτε να τα χρησιμοποιήσετε στη ζαχαροπλαστική (σε τάρτες, κέικ). Εναλλακτικά, μπορείτε να τα κάνετε κομπόστα ή μαρμελάδα.

Διαβάστε επίσης

www.medlabnews.gr

Αχλάδια: διατροφική αξία, θερμίδες και οφέλη για έντερο, χοληστερίνη και δίαιτα | MEDLABNEWS.GR

Πρώτη δημοσίευση: Αύγουστος 2015 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή, μοριακή βιολόγος

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 18 Μαΐου 2026

Έφτασε τα 153 κιλά και είχε απομονωθεί από όλους – Ο γάμος της κόρης της άλλαξε τα πάντα: Έχασε 85 κιλά

 medlabnews.gr iatrikanea

«Δεν ζούσα, απλώς υπήρχα»: με αυτά τα λόγια περιγράφει η 53χρονη Kay Lake από το Bilston, στα West Midlands της Βρετανίας, τα χρόνια κατά τα οποία το αυξημένο βάρος είχε αρχίσει να επηρεάζει σχεδόν κάθε πλευρά της καθημερινότητάς της.

Η Kay είχε φτάσει να ζυγίζει περίπου 153 κιλά. Όπως περιγράφει, αντιμετώπιζε πόνους στις αρθρώσεις, δυσκολευόταν να ανεβεί σκάλες και ακόμη και καθημερινές δραστηριότητες, όπως το ντους ή μια διαδρομή με το αυτοκίνητο, την εξουθένωναν.

Σταδιακά είχε αρχίσει να αποφεύγει εξόδους, συναντήσεις και προσκλήσεις.

«Είχα απομονωθεί από τον κόσμο. Σταμάτησα να βγαίνω και να λέω “ναι” σε σχέδια. Δεν ζούσα, απλώς υπήρχα».

Ο γάμος της κόρης της έγινε το σημείο καμπής

Τον Ιανουάριο του 2024 η κόρη της, Jess, τότε 24 ετών, ανακοίνωσε ότι είχε ορίσει ημερομηνία γάμου.

Η χαρά της Kay συνοδεύτηκε από μια δεύτερη σκέψη: φοβόταν ότι την ημέρα του γάμου θα προσπαθούσε να αποφεύγει τις φωτογραφίες ή να στέκεται στο πίσω μέρος των οικογενειακών στιγμιοτύπων.

«Ήθελα να είμαι πραγματικά παρούσα ως μητέρα της νύφης, να δημιουργήσω αναμνήσεις με την κόρη μου και να απολαύσω κάθε στιγμή», ανέφερε.

Τον Φεβρουάριο του 2024 εντάχθηκε σε πρόγραμμα διαχείρισης βάρους του Slimming World και άρχισε σταδιακά να αλλάζει καθημερινές συνήθειες που αφορούσαν τη διατροφή και τη φυσική της δραστηριότητα.

Από τα 152,9 στα 67,8 κιλά

Μέχρι τον Απρίλιο του 2026 η Kay είχε φτάσει περίπου στα 67,8 κιλά, έχοντας χάσει συνολικά περίπου 85 κιλά.

Τρεις μήνες αργότερα, την 1η Ιουλίου 2026, βρέθηκε στον γάμο της κόρης της και, όπως λέει, αυτή τη φορά δεν προσπάθησε να αποφύγει ούτε τις φωτογραφίες ούτε τη γιορτή.

Μάλιστα, θυμάται ότι ήταν από τους τελευταίους ανθρώπους που παρέμεναν στην πίστα χορεύοντας.

«Τώρα αναρωτιέμαι: τι θα δοκιμάσω μετά;»

Η αλλαγή, σύμφωνα με την ίδια, δεν περιορίστηκε στον αριθμό της ζυγαριάς. Άρχισε και πάλι να συναντά παλιούς φίλους, ξεκίνησε νέα δουλειά και επέστρεψε σε δραστηριότητες που προηγουμένως απέφευγε.

Η Kay έχει κοιλιοκάκη και, σύμφωνα με τη δική της αφήγηση, προσάρμοσε τις αλλαγές στη διατροφή της στις ανάγκες μιας δίαιτας χωρίς γλουτένη. Παράλληλα άρχισε αρχικά με μικρούς περιπάτους και σταδιακά έκανε το περπάτημα μέρος της καθημερινότητάς της.

Διαβάστε επίσης

Σέλινο, χυμός σέλινου για ουρικό οξύ, νεφρούς, ρευματισμούς, διαβήτη, παχυσαρκία, Αλτσχάιμερ, κατά του καρκίνου

Apium graveolens


της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής Βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

Το σέλινο, ή αλλιώς Apium graveolens, αποτελεί ένα λαχανικό που καλλιεργείται στην Ευρώπη και ιδιαιτέρως στη Μεσόγειο ήδη από το 1000 π.Χ. Αρωματικό φυτό γνωστό σε Έλληνες, Ρωμαίους και Κινέζους που το χρησιμοποιούσαν στην μαγειρική και την φαρμακευτική.

Το σέλινο κατέχει ιδιαίτερα σημαντική θέση στην ελληνική κουζίνα αφού καταφέρνει να προσδίδει χαρακτηριστικό άρωμα και γεύση σε πολλά πιάτα και ορεκτικά του παραδοσιακού ελληνικού τραπεζιού. Τα δεδομένα της σύγχρονης επιστήμης έρχονται να επιβεβαιώσουν τους αρχαιότερους, με τα συστατικά του να ασκούν μοναδικές αντιοξειδωτικές και αντιφλεγμονώδεις δράσεις.

Έχει σαρκώδη ρίζα, βλαστό πολύκλαδο, φύλλα σύνθετα με τριγωνικά οδοντωτά φυλλάρια και λευκά, μικρά άνθη. Το ύψος του φτάνει τα 90 εκατοστά και τα σπόρια του είναι αρωματικά, με ίδιο άρωμα με αυτό του φυτού αλλά με πικρότερη και πιο καυστική γεύση. Τα σπόρια του χρησιμοποιούνται και ως μπαχαρικό. Το ύψος του φτάνει τα 90 εκατοστά και τα σπόρια του είναι αρωματικά, με ίδιο άρωμα με αυτό του φυτού αλλά με πικρότερη και πιο καυστική γεύση. Τα σπόρια του χρησιμοποιούνται και ως μπαχαρικό.

Περιέχει σίδηρο, ασβέστιο, φώσφορο και βιταμίνες C, B1, και B2. Επίσης, το σέλινο περιέχει μια ποικιλία φυτοχημικών συστατικών μεταξύ των οποίων είναι το καφεϊκό οξύ, το κουμαρινικό οξύ, το φερουλλικό οξύ, η λουτεολίνη, η κερκετίνη, η καμπεφερόλη και άλλα εξίσου σημαντικά φυτοχημικά συστατικά.

Είναι καλό διουρητικό και αφροδισιακό. Θεωρείται ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε παθήσεις των νεφρών και της ουροδόχου κύστης καθώς και κατά των αρθριτικών και των ρευματικών παθήσεων. 

Είναι τονωτικό του στομαχιού, διεγερτικό και έχει αντιπυρετικές ιδιότητες. Θεωρείται υποκατάστατο του αλατιού και κατάλληλο για τους διαβητικούς. Αφέψημα των σπόρων του, χρησιμοποιείται κατά της υπέρτασης. Ο χυμός του σέλινου, ωφελεί τον εγκέφαλο όταν υπάρχει πνευματική καταπόνηση.
Οι αρχαίοι Έλληνες συνήθιζαν να προσφέρουν κρασί από σέλινο στους νικητές των αγώνων ως ένδειξη τιμής και ανδρείας. Η χρήση του σέλινου από τότε έως και σήμερα διαδόθηκε ευρύτατα λόγω των εξαιρετικών ευεργετικών ιδιοτήτων του.


Οι ρίζες του σέλινου αλλά και οι καρποί του είναι πλούσιοι σε βιταμίνες Α, Β, C, μέταλλα και κουμαρίνη. Το φρέσκο φυτό είναι άριστο διουρητικό, τονωτικό και χωνευτικό. Έχει αποδειχθεί ότι βοηθά στη μείωση των επιπέδων του ουρικού οξέος αλλά και της χοληστερόλης. Μπορεί να αποτελέσει συμπληρωματική θεραπεία στην αντιμετώπιση καρδιακών προβλημάτων αφού μειώνει θεαματικά την αρτηριακή πίεση. Το σέλινο βοηθά επίσης στη ρύθμιση του διαβήτη μειώνοντας τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα.
Σε μελέτες που έχουν διεξαχθεί σε ζώα έχει φανεί ότι το εκχύλισμα σέλινου, που φέρει τα παραπάνω συστατικά, μπορεί να μειώνει την οξειδωτική βλάβη των αγγείων και των λιπών που απαντώνται στα οργανικά συστήματα. Παράλληλα, τα εκχυλίσματα αυτά έχουν φανεί να προλαμβάνουν τις φλεγμονώδεις απαντήσεις στο πεπτικό σωλήνα, καθώς να προστατεύουν αυτόν και το συκώτι από πιθανή τοξική επίδραση του ακρυλαμιδίου (τοξικού συστατικού που συνήθως παράγεται κατά το τηγάνισμα). Σε μελέτες σε ανθρώπους, έχει φανεί ότι ο χυμός ή τα εκχυλίσματα σέλινου μπορούν να μειώνουν τα επίπεδα του T-NFA και του ΝF-kΒ, οι οποίοι αποτελούν κλασικούς μεσολαβητές της φλεγμονής. Επίσης, μπορούν να μειώνουν τις προ-φλεγμονώδεις κυτοκίνες IL-1B και IL-8, οι οποίες επάγουν φλεγμονώδεις αντιδράσεις. Είναι τονωτικό του στομάχου, διεγερτικό, αντιπυρετικό, κατά των ρευματισμών, κατά της λιθίασης, μειώνει την την υδρωπικία, θεραπεύει τις χιονίστρες και επίσης μειώνει το ουρικό οξύ. Ευεργετικό και για τη μαστίτιδα.

Αντικαρκινική δράση φαίνεται να έχει η φλαβονοειδής ουσία απιγενίνη η οποία εντοπίζεται και στο σέλινο, σύμφωνα με ερευνητές από το Πολιτειακό Πανεπιστήμιο του Οχάιο. Μερικές από τις πιο γνωστές πηγές της απιγενίνης είναι ο μαϊντανός, το σέλινο και το χαμομήλι.

Το σέλινο δεν κάνει καλό μόνο στη διατροφή, αλλά και στην ψυχική υγεία, σύμφωνα τουλάχιστον με ερευνητές στις ΗΠΑ. Οι τελευταίοι ανακάλυψαν πως το σέλινο ενισχύει την άμυνα του οργανισμού κατά της νόσου Αλτσχάιμερ και της σπογγώδους εγκεφαλοπάθειας.
 Αυτό το οφείλει στην παρουσία δύο φλαβονοειδών, της λουτεολίνης και της διοσμίνης, που φαίνεται να προλαμβάνουν τις εγκεφαλικές φλεγμονές.

Τέλος, οι σπόροι του σέλινου έχουν καταπραϋντικές ιδιότητες.

Ασθένειες και παθήσεις στην καταπολέμηση των οποίων βοηθά το σέλινο:

  • Νεφρική νόσος (νεφρίτιδα)
  • Παθήσεις του παγκρέατος
  • Παθήσεις στο συκώτι και τη χολή
  • Ρευματισμοί
  • Νευρίτιδα
  • Δυσκοιλιότητα
  • Άσθμα
  • Καταρροή
  • Πυόρροια
  • Διαβήτης (τα φύλλα του φυτού)
  • Οίδημα (οι ρίζες του φυτού)
  • Εγκεφαλική κόπωση
  • Οξείδωση (κατάσταση κατά την οποία μειώνονται τα αλκαλικά αποθέματα ή η περιεκτικότητα σε διττανθρακικά ιόντα στον οργανισμό)
  • Αναιμία (χωρίς αμφιβολία λόγω της περιεκτικότητάς του σε σίδηρο, πρωτεΐνες και βιταμίνες)
  • Παχυσαρκία
  • Φυματίωση
  • Κακή υγεία των δοντιών (αναμφίβολα λόγω της περιεκτικότητάς του σε ασβέστιο)
  • Νευρικότητα και αϋπνίες



Πίνετε καθημερινά ένα ποτήρι χυμό σέλινο με καρότο. Βοηθά στη αποτοξίνωση και αναζωογόνηση του οργανισμού.


- Για τον διαβήτη παρασκευάστε αφέψημα χρησιμοποιώντας 20-25 γρ. ρίζα σέλινου σε ένα λίτρο νερού και πίνετε ένα φλιτζάνι του τσαγιού την ημέρα.
- Για την λιθίαση παρασκευάστε αφέψημα από τους σπόρους του φυτού χρησιμοποιώντας 10-15 γρ. σε ένα λίτρο νερού και πίνετε μέχρι 3 φλιτζάνια του τσαγιού την ημέρα.
- Για την μαστίτιδα παρασκευάστε αλοιφή από ίσα μέρη σέλινου και μέντας και τοποθετήστε ζεστή στους μαστούς για την απόφραξή τους.
- Για τον πυρετό παρασκευάστε αφέψημα από τη ρίζα του φυτού χρησιμοποιώντας 20-30 γρ. σε ένα λίτρο νερού και πίνετε μέχρι δυο φλιτζάνια του τσαγιού την ημέρα.
- Για την υδρωπικία παρασκευάστε αφέψημα απο τα φύλλα του φυτού χρησιμοποιώντας 30-50 γρ. σε ένα λίτρο νερού και πίνετε μέχρι τρία φλιτζάνια του τσαγιού την ημέρα.
- Για τις χιονίστρες βάζουμε αρκετή ποσότητα σε πολύ νερό και με αυτό το νερό πλένουμε την πάσχουσα περιοχή.
- Για το ουρικό οξύ βράστε σέλινο μέσα σε γάλα ή ρίξτε ένα κουταλάκι του τσαγιού σπόρους σέλινου σε ένα φλιτζάνι ζεστό νερό και πίνετε μέχρι 3 φλιτζάνια την ημέρα.

Διατροφή στη ΧΑΠ: ποιες τροφές και ροφήματα βοηθούν όσους πάσχουν από Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια



του Αλέξανδρου Γιατζίδη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Είναι χαρακτηριστικό ότι ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κατατάσσει τη Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ) ως τέταρτη αιτία θανάτου διεθνώς, μετά δηλαδή τη στεφανιαία νόσο, τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια και τις οξείες λοιμώξεις του αναπνευστικού

Το συνηθέστερο σύμπτωμα των πασχόντων από ΧΑΠ είναι η δύσπνοια. Στην αρχή μπορεί να εκδηλώνεται μόνο με την άσκηση αλλά στη συνέχεια εκδηλώνεται με το περπάτημα στον ανήφορο, το περπάτημα στο ίσιωμα και στο τέλος ακόμη και με τις απλές καθημερινές κινήσεις μέσα στο σπίτι. Εκτός από τη δύσπνοια ο πάσχων μπορεί, αρκετά συχνά, να έχει καθημερινά έντονο βήχα με παραγωγή πτυέλων. Η νόσος κάνει συχνές παροξύνσεις, συνήθως εξ'αιτίας κάποιας κοινής λοίμωξης του αναπνευστικού και ο ασθενής αναφέρει επιδείνωση της προϋπάρχουσας δύσπνοιας και αύξηση της παραγωγής πτυέλων τα οποία γίνονται πιο παχύρευστα και αποκτούν κίτρινο ή κιτρινοπράσινο χρώμα. Η επιδείνωση αυτή μπορεί να οδηγήσει τον ασθενή στο νοσοκομείο με σοβαρή αναπνευστική ανεπάρκεια. Στα τελικά στάδια της νόσου οι εισαγωγές στο νοσοκομείο είναι πολύ συχνές (μπορεί και 3-4 φορές το χρόνο ή και περισσότερες). Σε κάθε εισαγωγή τα δεδομένα είναι χειρότερα από την προηγούμενη.

Ο εκπνεόμενος αέρας είναι τόσο λιγότερος όσο στενότεροι είναι οι βρόγχοι. Κατά συνέπεια, ο πάσχων από ΧΑΠ που έχει μόνιμα στενούς βρόγχους θα εκπνεύσει με τη μέγιστη προσπάθεια μικρότερο όγκο αέρα συγκριτικά με κάποιον φυσιολογικό. Αυτή η μείωση είναι η κύρια αιτία της δύσπνοιας και όσο επιδεινώνεται η ΧΑΠ τόσο μειώνεται ο αέρας της εκπνοής που σημαίνει μεγαλύτερη δύσπνοια για τον ασθενή.


Η θεραπεία της χρόνιας αποφρακτικής πνευμονοπάθειας αποσκοπεί σε τέσσερα βασικά στοιχεία:


1. Να επιβραδυνθεί ο ρυθμός επιδείνωσης της αναπνευστικής λειτουργίας

2. Να προληφθούν οι συχνοί παροξυσμοί της νόσου

3. Να υποχωρήσουν τα συμπτώματα

4. Να βελτιωθεί η ποιότητα της ζωής των ασθενών
Ακρογωνιαίο λίθο της θεραπείας αποτελούν τα βρογχοδιασταλτικά φάρμακα. 

Στη θεραπεία της ΧΑΠ πρέπει να ενταχθεί και η αναπνευστική αποκατάσταση με την οποία ο ασθενής μαθαίνει να χρησιμοποιεί επωφελέστερα τους αναπνευστικούς του μύες και έτσι να αισθάνεται μικρότερη δύσπνοια στην προσπάθεια. 

Η καθημερινή άσκηση

Η τακτική άσκηση εντός των ορίων που θέτει η δύσπνοια συμ­βάλλει στη διατήρηση της σωματικής υγείας και μειώνει την αναπηρία. Ακόμα και ασθενείς που δεν συνήθιζαν να ασκού­νται μπορούν να ωφεληθούν με βαθμιαίες ασκήσεις, κυρίως στα πλαίσια ενός προγράμματος πνευμονικής αποκατάστα­σης.  Παρόλο που η δύσπνοια περιορίζει τους ασθενείς που πάσχουν από Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια, αντίθετα από ό,τι θα πίστευε κανείς το καθημερινό περπάτημα και η σωματική άσκηση κάνουν καλό. Σχετικές μελέτες έχουν δείξει ότι, όταν οι ασθενείς με αυτή τη νόσο ακινητοποιούνται και κλείνονται μέσα στο σπίτι για να αποφύγουν τη δύσπνοια, χειροτερεύουν την κατάσταση τους. Γιατί; Διότι με την ακινησία ατροφούν οι μύες του υπόλοιπου σώματος -οι οποίοι ζητούν περισσότερο οξυγόνο από τους πνεύμονες- με αποτέλεσμα να αυξάνει η δύσπνοια σε οποιαδήποτε προσπάθεια για κίνηση.

Ακολουθούν μερικές συμβουλές που θα σας βοηθήσουν να μεγιστοποιήσετε την κατανάλωση θερμίδων και να βελτιώσετε την όρεξή σας μέσα στην ημέρα.

• Μικρά γεύματα για... καλύτερες αναπνοές
• Καταναλώστε αλκοόλ σε μέτριες ποσότητες, καθώς μπορεί να συμβάλει στη μείωση των δυσάρεστων συμπτωμάτων της ΧΑΠ.
• Περιορίστε την καφεΐνη, καθώς προκαλεί νευρικότητα και αλληλεπιδρά με ορισμένα φάρμακα.
• Αυξήστε την κατανάλωση φρούτων δίνοντας έμφαση σε όσα αποτελούν καλές πηγές της βιταμίνης C.
• Καταναλώστε περισσότερα δημητριακά ολικής άλεσης.
• Εάν λαμβάνετε διουρητικά φάρμακα αυξήστε την πρόσληψη καλίου. Πλούσια σε κάλιο είναι τρόφιμα όπως η μπανάνα, τα κάστανα, τα καρύδια, το μαρούλι, οι χυμοί πορτοκαλιού και γκρέιπφρουτ, ο ντοματοχυμός, τα φασόλια, οι φακές, ο αρακάς και η πατάτα.
• Η πρόσληψη ενέργειας που είναι απαραίτητη για τον οργανισμό που πάσχει από ΧΑΠ επιτυγχάνεται μέσω θρεπτικών γευμάτων. Αυτά μπορούν να παρασκευάζονται με πλήρες γάλα, μεγαλύτερη ποσότητα ελαιόλαδου ή κρέμα γάλακτος. Τρόφιμα πλούσια σε θερμίδες είναι οι ξηροί καρποί, οι σάλτσες, τα μπισκότα, το παγωτό. Αποφύγετε την πρόσληψη ζάχαρης, καθώς έχει μεν πολλές θερμίδες δεν έχει όμως καμία θρεπτική αξία για τον οργανισμό.
• Καταναλώστε 6 μικρά γεύματα με τροφές που είναι πλούσιες σε θρεπτικά συστατικά. Εάν τρώτε λιγότερες φορές μεγαλύτερα γεύματα, επιβαρύνετε την αναπνοή σας.
• Ετοιμάστε απλά γεύματα τα οποία δεν απαιτούν πολλή από τη δική σας ενέργεια για να μαγειρευτούν.
• Μασήστε αργά και καλά την κάθε σας μπουκιά.
• Για να μη φουσκώσετε, πιείτε νερό ή άλλα ροφήματα μετά το τέλος του γεύματος.
• Πριν το γεύμα σας πηγαίνετε για ένα περπάτημα έτσι ώστε να αυξήσετε την όρεξή σας.

Τροφές που ενισχύουν όσους πάσχουν από ΧΑΠ

Κατανάλωση υγρών: Η επαρκής ενυδάτωση είναι απαραίτητη για την καλή λειτουργία όλου του οργανισμού, αλλά συγκεκριμένα στη ΧΑΠ συμβάλλει και στην αραίωση της βλέννας. Περίπου 8 ποτήρια υγρών θεωρείται η ελάχιστη ημερήσια ποσότητα υγρών που πρέπει να πίνει κανείς. Οταν ο ασθενής αντιμετωπίζει οίδημα, θα πρέπει να περιορίζει την πρόσληψη υγρών. Ορισμένοι ασθενείς εμφανίζουν παράλληλα με τη ΧΑΠ και καρδιακή ανεπάρκεια συνίσταται οι ανάγκες σε υγρά να συζητώντας με τον θεράποντα ιατρό. 
Λιπαρά ω-3. Σύμφωνα με επιστημονικές έρευνες αυτά τα πολυακόρεστα λιπαρά αναπτύσσουν αντιφλεγμονώδη δράση με αποτέλεσμα να ανακουφίζουν και να προστατεύουν τους πνεύμονες. Καλές πηγές λιπαρών ω-3 είναι τα ψάρια και τα θαλασσινά. Ξεχωρίζουν ο σολομός, ο γαύρος, η σαρδέλα και η ρέγκα. Ακολουθούν η πέστροφα, το σκουμπρί, ο ξιφίας και ο τόνος.
Φυτικές ίνες. Συστήνεται αυξημένη πρόσληψή τους επειδή, μεταξύ άλλων, βοηθά στην ομαλή λειτουργία του εντέρου. Πλούσια σε φυτικές ίνες είναι τα φρούτα, τα δημητριακά, τα λαχανικά, τα όσπρια και όλες οι φυτικές τροφές που δεν έχουν υποστεί επεξεργασία.
Βιταμίνη C. Η συνιστώμενη ημερήσια πρόσληψη βιταμίνης C προσδιορίζεται στα 75-90mg ημερησίως. Οι γιατροί συνιστούν στους ασθενείς με ΧΑΠ να προσλαμβάνουν 100 mg βιταμίνης C επιπλέον. Τρόφιμα με βιταμίνη C είναι το πορτοκάλι, το μπρόκολο, οι φράουλες, το λεμόνι, η πιπεριά.
Βιταμίνη Ε. Η αντιοξειδωτική της δράση προστατεύει τους πνεύμονες από την οξείδωση. Τροφές περιεκτικές σε βιταμίνη Ε είναι οι ξηροί καρποί, με τους ηλιόσπορους, τα φιστίκια και τα αμύγδαλα να ξεχωρίζουν.
Μαγνήσιο. Οι πάσχοντες από ΧΑΠ εμφανίζουν μειωμένη ελαστικότητα στους αναπνευστικούς μυς. Η πρόσληψη μαγνησίου μπορεί να τους βοηθήσει, καθώς το μαγνήσιο είναι σημαντικό για τη σύσπαση και τη χαλάρωση των μυών. Η συνιστώμενη πρόσληψη εξαρτάται από το φύλο του ασθενούς, ενώ επαρκείς ποσότητες μαγνησίου μπορεί να βρει κανείς στο κρέας, τα πράσινα λαχανικά και στα δημητριακά ολικής αλέσεως.
Ασβέστιο. Συμμετέχει επίσης στη χαλάρωση και σύσπαση των μυών. Ως εκ τούτου η πρόσληψή του από ασθενείς με ΧΑΠ θεωρείται απαραίτητη. Τροφές πλούσιες σε ασβέστιο είναι τα γαλακτοκομικά, τα αμύγδαλα, τα ξερά σύκα, τα φασόλια και κάποια είδη ψαριών.
Αλάτι. Η αυξημένη κατανάλωση αλατιού οδηγεί στην κατακράτηση υγρών στο σώμα, κάνοντας έτσι την αναπνοή ακόμη πιο δύσκολη. Θεωρείται ότι ο έλεγχος των ποσοτήτων αλατιού που προσλαμβάνει ο οργανισμός είναι κομβικής σημασίας για τη διατροφική αντιμετώπιση της ΧΑΠ. Κι αυτό επειδή η περιορισμένη πρόσληψη νατρίου προλαμβάνει τον κίνδυνο οιδήματος που επιβαρύνει την αναπνοή. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι ο ασθενής θα πρέπει να μην προσθέτει αλάτι στο φαγητό που μαγειρεύει και να αποφεύγει την κατανάλωση έτοιμων τροφών οι οποίες συνήθως περιέχουν νάτριο ως συντηρητικό. Τα έτοιμα φαγητά όπως το σουβλάκι ή η πίτσα, επίσης, είναι ύπουλες τροφές, αφού συνήθως περιέχουν αυξημένες ποσότητες αλατιού για να είναι νόστιμα.

Άλλες τεχνικές περιλαμβάνουν: α. την μειωμένη κατανάλωση έτοιμων γευμάτων, στα οποία χρησιμοποιείται το αλάτι ως μέσο συντήρησης και β. την αντικατάσταση του αλατιού με μπαχαρικά και μυρωδικά.

Ευεργετικό το μπρόκολο στη λειτουργία των πνευμόνων

Το μπρόκολο είναι μια από τις τροφές που ωφελούν σημαντικά τους ασθενείς με χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια. Σε αυτό το συμπέρασμα κατέληξε έρευνα επιστημόνων της ιατρικής σχολής Τζον Χόπκινς της Βαλτιμόρης η οποία δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό έντυπο American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι υπάρχει σχέση μεταξύ της πιο σοβαρής μορφής της ασθένειας και της μειωμένης συγκέντρωσης στους πνεύμονες της πρωτεΐνης NRF2. Το μπρόκολο περιέχει ένα συστατικό το οποίο βοηθά στη σταθεροποίηση της συγκεκριμένης πρωτεΐνης στους πνεύμονες. Κατά τη διάρκεια της έρευνας αναλύθηκαν δείγματα ιστών από πνεύμονες καπνιστών και πρώην καπνιστών με ή χωρίς ΧΑΠ. 
Οι συγκρίσεις με υγιή πνευμονικό ιστό έδειξαν ότι οι πάσχοντες από ΧΑΠ είχαν σημαντική πτώση της δραστηριότητας των αντιοξειδωτικών που εξαρτώνται από τη NRF2.
Σύμφωνα με τα επιστημονικά συμπεράσματα, η αύξηση της συγκεκριμένης πρωτεΐνης μπορεί να αποκαταστήσει κάποια σημαντικά ένζυμα τα οποία εξισορροπούν τις επιδράσεις του καπνού. Αυτό επετεύχθη στα εργαστήρια σε πειραματόζωα με ισοθειοκυανάτες, όπως η σουλφοραφάνη, η οποία επίσης περιέχεται σε φυσική μορφή στο μπρόκολο.

Ροφήματα για την οξεία βρογχίτιδα

• Πιείτε θυμάρι Όταν λαμβάνεται από το στόμα, το θυμάρι ταξιδεύει στους αεραγωγούς, όπου η ένωση θυμόλη απολυμαίνει τα βακτήρια.
• Φτιάξτε τσάι από φύλλα και μούρα μαύρου σαμπούκου Το εκχύλισμα από μαύρο σαμπούκο είναι αντιικό και έχει αποδειχθεί ότι εμποδίζει την ανάπτυξη βακτηρίων. Δοκιμάστε: βράστε 1 φλιτζάνι νερό, βγάλτε το από τη φωτιά και εμποτιστε 1 κ.γ. άνθη σαμπούκου και 1/2 κ.γ. μούρα σαμπούκου για 10 λεπτά. Πίνετε 2 με 3 φλιτζάνια ημερησίως.


Η ΧΑΠ μπορεί να προληφθεί ή η εξέλιξή της να ανασταλεί με τη διακοπή του καπνίσματος (κυρίως) ή την απομάκρυνση από τον όποιον άλλον εισπνεόμενο βλαπτικό παράγοντα. Συνεπώς, η διακοπή του καπνίσματος είναι η καλύτερη θεραπεία της ΧΑΠ. 

Η ΔΙΑΚΟΠΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΥΝΙΣΤΑ ΤΗΝ ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΧΑΠ. 

Διαβάστε επίσης
Διατροφή στη ΧΑΠ: ποιες τροφές και ροφήματα βοηθούν όσους πάσχουν από Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια | MEDLABNEWS.GR

Πρώτη δημοσίευση: Νοέμβριος 2015 — MEDLABNEWS.GR |

Συγγραφέας: Αλέξανδρος Γιατζίδης

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 26 Μαρτίου 2026

Copyright © 2015-2026 MEDLABNEWS.GR / IATRIKA NEA All Right Reserved. Τα κείμενα είναι προσφορά και πνευματική ιδιοκτησία του medlabnews.gr
Kάθε αναδημοσίευση θα πρέπει να αναφέρει την πηγή προέλευσης και τον συντάκτη. Aπαγορεύεται η εμπορική χρήση των κειμένων